Sự khác biệt về điều kiện nhà ở và xu hướng chọn trường của phụ huynh được cho là nguyên nhân chính gây ra tình trạng này.
Tại quận Seodaemun-gu, Seoul, Hàn Quốc, số học sinh lớp 1 mới nhập học trong năm nay dao động từ 4 - 237 em giữa các trường trong cùng khu vực. Khoảng cách này tương đương mức chênh lệch gần 59 lần, cho thấy sự phân cực mạnh mẽ trong lựa chọn trường của phụ huynh.
Hiện tượng này không chỉ xảy ra tại Seodaemun-gu. Nhiều quận khác của Seoul như Gangnam-gu, Seocho-gu, Gwanak-gu và Yongsan-gu cũng ghi nhận cách biệt đáng kể, với số học sinh nhập học giữa các trường chênh lệch từ 15 đến 32 lần. Trong một số trường hợp, các trường nằm gần nhau nhưng lại có số lượng học sinh hoàn toàn khác biệt, thậm chí có trường chỉ có vài học sinh mới hoặc không có học sinh nào trong năm học mới.
Các nhà nghiên cứu cho rằng sự mất cân bằng này xuất phát từ nhiều yếu tố, trong đó điều kiện nhà ở đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Những trường nằm gần các khu chung cư mới hoặc khu dân cư cao cấp thường thu hút nhiều học sinh hơn, trong khi các trường gần khu nhà ở cũ hoặc nhà ở giá rẻ lại ít được phụ huynh lựa chọn.
Một báo cáo công bố vào tháng 10 của Viện Phát triển Giáo dục Hàn Quốc cho thấy tại Seoul, số học sinh giữa các trường nằm trong bán kính 500 mét có thể chênh lệch tới 1 nghìn em. Các thành phố lớn khác như Busan, Incheon và Gwangju cũng ghi nhận mức chênh lệch đáng kể, lần lượt là 838, 788 và 787 học sinh.
Theo các nhà nghiên cứu, sự phân cực này phản ánh xu hướng tập trung của học sinh vào những trường được xem là “ưu tiên”, trong khi các trường khác ít được phụ huynh quan tâm. Điều này tạo ra sự cạnh tranh ngày càng lớn giữa các trường tiểu học, đặc biệt tại Seoul, nơi mật độ trường học dày đặc trong phạm vi địa lý nhỏ, khiến phụ huynh có nhiều lựa chọn hơn.
Sự mất cân bằng này có thể ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh quản lý giáo dục, bao gồm việc tổ chức lớp học, phân bổ giáo viên và lập kế hoạch ngân sách. Các trường quá đông học sinh có thể gặp khó khăn trong việc duy trì chất lượng giảng dạy, trong khi các trường ít học sinh lại phải đối mặt với nguy cơ sáp nhập hoặc đóng cửa.
GS Kim Yun-tae, làm việc tại Đại học Hàn Quốc, cho biết: ‘Một trong những nguyên nhân sâu xa của hiện tượng này là sự kỳ thị ngày càng gia tăng đối với các khu nhà ở giá rẻ. Xu hướng này không thể thay đổi chỉ bằng các chiến dịch nâng cao nhận thức về nhà ở cho thuê, kể cả các khu căn hộ công cộng. Thay vào đó, cần có những chính sách rộng hơn nhằm giảm chênh lệch về thu nhập và tài sản trong xã hội”.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng nhấn mạnh cần phân bổ nhà ở cho thuê một cách cân bằng hơn, đảm bảo quy mô và tiện ích phù hợp để giảm sự phân tầng khu dân cư. Đồng thời, chính phủ cần tăng cường hỗ trợ cho các trường có quy mô nhỏ nhằm duy trì chất lượng giáo dục.
Viện Phát triển Giáo dục Hàn Quốc cũng kêu gọi cải cách khung pháp lý để việc quy hoạch trường học phản ánh tốt hơn xu hướng biến động dân số học sinh.
Theo hệ thống hiện hành, các sở giáo dục chịu trách nhiệm giám sát quy mô trường học và số lượng học sinh trong lớp, trong khi chính quyền địa phương quyết định việc phân bổ trường học trong quy hoạch đô thị. Cơ chế này khiến việc dự báo và điều chỉnh theo biến động dân số gặp nhiều hạn chế.
Một nghiên cứu năm 2024 tại quận Gangnam-gu cho thấy tác động rõ rệt của các dự án nhà ở mới đối với quy mô trường học. Trong khu vực này, một trường tiểu học nằm cạnh một khu chung cư quy mô lớn mới xây dựng có số học sinh nhiều hơn một nghìn em so với hai trường lân cận.
Trong vòng 10 năm qua, số học sinh tại hai trường còn lại đã giảm hơn 30%, trong khi trường gần khu chung cư mới tăng tới 62%. Đáng chú ý, một số căn hộ mới thậm chí nằm gần các trường kia hơn về mặt địa lý, nhưng phụ huynh vẫn lựa chọn trường nằm trong khu dân cư được đánh giá cao hơn.
