Thủ khoa chia sẻ bí quyết làm bài thi tốt nghiệp THPT

GD&TĐ - Thí sinh cần bình tĩnh đọc đề, phân bổ thời gian cho từng phần, tránh việc không đủ thời gian hoàn thành hết các câu, nhất là với môn Ngữ Văn.



Phân tích đủ, rõ ý

Trần Thị Thảo, Á khoa toàn quốc khối C00 Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2023 với số điểm 29,25đ (Ngữ văn: 9,5 điểm; Lịch sử: 10 điểm; Địa lí: 9,75 điểm), hiện là sinh viên Trường Đại học Luật, ĐHQGHN, chia sẻ, dù đề thi tốt nghiệp THPT năm 2025 sẽ thử thách các sĩ tử sinh năm 2007 theo cấu trúc khác xa các năm trước, tuy nhiên thí sinh vẫn có thể chinh phục môn Ngữ Văn nếu nắm bắt được phương pháp làm bài.

Khi vào phòng thi, theo Thảo, thí sinh không nên quá để tâm vào việc đề khó hay dễ mà dẫn đến hoang mang, thay vào đó, đầu tiên hãy đọc đề và phân tích sơ qua, nên dành thời gian từ 5 đến 7 phút để định hình hướng đi trước tiên bởi đây là bước rất quan trọng quyết định lớn đến tổng quan bài làm.



Ở bước này, thí sinh có thể đọc kỹ từng câu của đề bài, gạch chân các từ khoá quan trọng và yêu cầu chính của đề. Sau khi xác định xong vấn đề cần nghị luận, thí sinh mới phác thảo các ý cần viết, việc này nên hoàn thành sớm tránh ảnh hưởng đến tiến độ chung, sau đó mới bắt tay vào triển khai từng phần.

Với phần đọc hiểu, chỉ nên dành từ 15 đến 20 phút đầu tiên để phân tích và trả lời ngắn gọn, đúng trọng tâm. Thực tế nhiều trường hợp thí sinh dành quá nhiều tài nguyên cho phần đọc hiểu văn bản, dẫn đến “đầu voi đuôi chuột”, không đủ trau chuốt ý cho những nội dung quan trọng.

Với đoạn văn nghị luận xã hội, có thể ưu tiên nhiều dung lượng hơn, từ 25 đến 30 phút bao gồm lập dàn ý cho bài, sau đó viết ngắn gọn đúng trọng tâm vấn đề. Ở đây, học sinh nên lưu ý cần đọc kỹ, xác định đúng vấn đề để đảm bảo hiểu chính xác yêu cầu của đề, giúp đoạn văn mạch lạc. Đồng thời, sắp xếp các ý theo bố cục rõ ràng, có thể diễn dịch hoặc quy nạp, trong đó các luận điểm cần chú ý tới tính logic và dẫn chứng tiêu biểu, mới lạ dễ “ăn” điểm hơn.

Thứ ba, ở phần nghị luận văn học, cần dành nhiều thời gian nhất từ 50 đến 60 phút để đảm bảo khai thác đủ các khía cạnh và trình bày bài văn theo đúng thể thức. Học sinh chỉ cần dùng ngôn ngữ chính xác, mạch lạc, dùng từ ngữ đúng nơi, đúng chỗ, sắp xếp câu văn rõ ràng. Thể hiện quan điểm cá nhân và liên hệ sâu vào những tác phẩm văn học khác sẽ là điểm cộng thuyết phục, tuy nhiên cần viết khéo, có cảm xúc nhưng không được cảm tính. Cuối cùng, hãy dành 5 phút cuối giờ kiểm tra lại lỗi chính tả, ngữ pháp bỏ sót, không nên gạch xóa cẩu thả.

Cần đọc kỹ

Cũng giành kết quả ấn tượng ở kỳ thi cùng năm, Vy Ngọc Linh, thủ khoa khối C00 tỉnh Lạng Sơn kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023 với 28 điểm (Văn: 8.5; Sử: 10; Địa: 9.5), hiện là sinh viên ngành Giáo dục tiểu học, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN cho biết đã từng có kinh nghiệm 2 lần thi THPTQG. Theo đó, Linh cho biết, với hai bộ môn từng khiến nhiều thí sinh chỉ đạt điểm trung bình, cần thật cẩn thận khi đặt bút khoanh.

Trước khi bước vào phòng thi, học sinh cần nắm chắc kiến thức cơ bản, đặc biệt là các mốc thời gian, sự kiện quan trọng của môn Lịch Sử và các đặc điểm vùng miền Địa Lý. Nắm vững các kiến thức này sẽ giúp thí sinh tự tin hơn nhiều khi phân tích câu hỏi, thay vì phải mò mẫm suy nghĩ xem đáp án nào hợp lý hay “có vẻ” đúng hơn.



Nên làm câu dễ trước, khó sau. Với đề trắc nghiệm 40 câu, thí sinh có 50 phút để hoàn thành bài, trong đó hãy dành khoảng 30 đến 35 phút, tùy theo sức học để làm toàn bộ bài, sau đó dành 10 đến 15 phút để xem lại đáp án đã chọn, hoặc suy nghĩ làm câu khó.

Khi đặt bút, hãy nhớ đọc kỹ câu hỏi, chú ý các từ khóa như “không phải”, “chủ yếu”, “nguyên nhân chính”. Không nhầm lẫn các sự kiện gần giống nhau dễ dẫn đến nhận định sai. Với Địa Lý, chú ý đơn vị tính và số liệu trong bảng biểu. Gặp câu hỏi khó, khoan hãy vội chọn đáp án theo cảm tính, cần suy luận và loại trừ cẩn thận trước khi chốt câu trả lời.

Nếu gặp phải câu hỏi quá hóc búa, học sinh không nên suy nghĩ quá lâu, tránh làm mất cơ hội với những câu khác dù thời gian làm bài thi trắc nghiệm tương đối thoải mái. Thay vào đó, có thể đánh dấu câu đó và tạm bỏ qua để làm câu khác trước.

Sau khi làm xong câu dễ, quay lại câu khó và dùng phương pháp loại trừ để chọn đáp án hợp lý nhất. Nếu vẫn không chắc, hãy khoanh theo phương án mà mình thấy có khả năng đúng cao nhất. Tuyệt đối không bỏ trống câu nào, kể cả khi không chắc thì cũng nên khoanh. Việc luyện đề thường xuyên sẽ giúp làm quen với dạng câu hỏi và tránh sai sót.

Với câu hỏi khó để giành điểm tuyệt đối, phải thật tỉnh táo, đọc kỹ câu hỏi và từng đáp án. Dùng phương pháp loại trừ, suy luận logic dựa trên kiến thức đã học, phần lớn câu hỏi khó các năm gần đây bám sát vào chương trình học nên sách giáo khoa cũng là cuốn cẩm nang cần ôn tập thật kỹ trước khi thi. Luyện đề nhiều sẽ giúp nhận ra mẹo ra đề và tăng khả năng chọn đúng trong câu khó.



Phân tích đủ, rõ ý

Trần Thị Thảo, Á khoa toàn quốc khối C00 Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2023 với số điểm 29,25đ (Ngữ văn: 9,5 điểm; Lịch sử: 10 điểm; Địa lí: 9,75 điểm), hiện là sinh viên Trường Đại học Luật, ĐHQGHN, chia sẻ, dù đề thi tốt nghiệp THPT năm 2025 sẽ thử thách các sĩ tử sinh năm 2007 theo cấu trúc khác xa các năm trước, tuy nhiên thí sinh vẫn có thể chinh phục môn Ngữ Văn nếu nắm bắt được phương pháp làm bài.

Khi vào phòng thi, theo Thảo, thí sinh không nên quá để tâm vào việc đề khó hay dễ mà dẫn đến hoang mang, thay vào đó, đầu tiên hãy đọc đề và phân tích sơ qua, nên dành thời gian từ 5 đến 7 phút để định hình hướng đi trước tiên bởi đây là bước rất quan trọng quyết định lớn đến tổng quan bài làm.



Ở bước này, thí sinh có thể đọc kỹ từng câu của đề bài, gạch chân các từ khoá quan trọng và yêu cầu chính của đề. Sau khi xác định xong vấn đề cần nghị luận, thí sinh mới phác thảo các ý cần viết, việc này nên hoàn thành sớm tránh ảnh hưởng đến tiến độ chung, sau đó mới bắt tay vào triển khai từng phần.

Với phần đọc hiểu, chỉ nên dành từ 15 đến 20 phút đầu tiên để phân tích và trả lời ngắn gọn, đúng trọng tâm. Thực tế nhiều trường hợp thí sinh dành quá nhiều tài nguyên cho phần đọc hiểu văn bản, dẫn đến “đầu voi đuôi chuột”, không đủ trau chuốt ý cho những nội dung quan trọng.

Với đoạn văn nghị luận xã hội, có thể ưu tiên nhiều dung lượng hơn, từ 25 đến 30 phút bao gồm lập dàn ý cho bài, sau đó viết ngắn gọn đúng trọng tâm vấn đề. Ở đây, học sinh nên lưu ý cần đọc kỹ, xác định đúng vấn đề để đảm bảo hiểu chính xác yêu cầu của đề, giúp đoạn văn mạch lạc. Đồng thời, sắp xếp các ý theo bố cục rõ ràng, có thể diễn dịch hoặc quy nạp, trong đó các luận điểm cần chú ý tới tính logic và dẫn chứng tiêu biểu, mới lạ dễ “ăn” điểm hơn.

Thứ ba, ở phần nghị luận văn học, cần dành nhiều thời gian nhất từ 50 đến 60 phút để đảm bảo khai thác đủ các khía cạnh và trình bày bài văn theo đúng thể thức. Học sinh chỉ cần dùng ngôn ngữ chính xác, mạch lạc, dùng từ ngữ đúng nơi, đúng chỗ, sắp xếp câu văn rõ ràng. Thể hiện quan điểm cá nhân và liên hệ sâu vào những tác phẩm văn học khác sẽ là điểm cộng thuyết phục, tuy nhiên cần viết khéo, có cảm xúc nhưng không được cảm tính. Cuối cùng, hãy dành 5 phút cuối giờ kiểm tra lại lỗi chính tả, ngữ pháp bỏ sót, không nên gạch xóa cẩu thả.

Cần đọc kỹ

Cũng giành kết quả ấn tượng ở kỳ thi cùng năm, Vy Ngọc Linh, thủ khoa khối C00 tỉnh Lạng Sơn kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023 với 28 điểm (Văn: 8.5; Sử: 10; Địa: 9.5), hiện là sinh viên ngành Giáo dục tiểu học, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN cho biết đã từng có kinh nghiệm 2 lần thi THPTQG. Theo đó, Linh cho biết, với hai bộ môn từng khiến nhiều thí sinh chỉ đạt điểm trung bình, cần thật cẩn thận khi đặt bút khoanh.

Trước khi bước vào phòng thi, học sinh cần nắm chắc kiến thức cơ bản, đặc biệt là các mốc thời gian, sự kiện quan trọng của môn Lịch Sử và các đặc điểm vùng miền Địa Lý. Nắm vững các kiến thức này sẽ giúp thí sinh tự tin hơn nhiều khi phân tích câu hỏi, thay vì phải mò mẫm suy nghĩ xem đáp án nào hợp lý hay “có vẻ” đúng hơn.



Nên làm câu dễ trước, khó sau. Với đề trắc nghiệm 40 câu, thí sinh có 50 phút để hoàn thành bài, trong đó hãy dành khoảng 30 đến 35 phút, tùy theo sức học để làm toàn bộ bài, sau đó dành 10 đến 15 phút để xem lại đáp án đã chọn, hoặc suy nghĩ làm câu khó.

Khi đặt bút, hãy nhớ đọc kỹ câu hỏi, chú ý các từ khóa như “không phải”, “chủ yếu”, “nguyên nhân chính”. Không nhầm lẫn các sự kiện gần giống nhau dễ dẫn đến nhận định sai. Với Địa Lý, chú ý đơn vị tính và số liệu trong bảng biểu. Gặp câu hỏi khó, khoan hãy vội chọn đáp án theo cảm tính, cần suy luận và loại trừ cẩn thận trước khi chốt câu trả lời.

Nếu gặp phải câu hỏi quá hóc búa, học sinh không nên suy nghĩ quá lâu, tránh làm mất cơ hội với những câu khác dù thời gian làm bài thi trắc nghiệm tương đối thoải mái. Thay vào đó, có thể đánh dấu câu đó và tạm bỏ qua để làm câu khác trước.

Sau khi làm xong câu dễ, quay lại câu khó và dùng phương pháp loại trừ để chọn đáp án hợp lý nhất. Nếu vẫn không chắc, hãy khoanh theo phương án mà mình thấy có khả năng đúng cao nhất. Tuyệt đối không bỏ trống câu nào, kể cả khi không chắc thì cũng nên khoanh. Việc luyện đề thường xuyên sẽ giúp làm quen với dạng câu hỏi và tránh sai sót.

Với câu hỏi khó để giành điểm tuyệt đối, phải thật tỉnh táo, đọc kỹ câu hỏi và từng đáp án. Dùng phương pháp loại trừ, suy luận logic dựa trên kiến thức đã học, phần lớn câu hỏi khó các năm gần đây bám sát vào chương trình học nên sách giáo khoa cũng là cuốn cẩm nang cần ôn tập thật kỹ trước khi thi. Luyện đề nhiều sẽ giúp nhận ra mẹo ra đề và tăng khả năng chọn đúng trong câu khó.