Những lớp học 'theo nhịp sống bản làng' giữa đại ngàn xứ Huế
2025/11/17 16:12
GD&TĐ - Dưới ánh đèn dầu le lói xuyên núi rừng, những lớp học xóa mù chữ cho đồng bào dân tộc thiểu số tại TP Huế vẫn nhộn nhịp như nhịp sống bản làng.
Công tác xóa mù chữ (XMC) luôn giữ vai trò quan trọng trong việc xây dựng xã hội học tập (XHHT) và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân, đặc biệt là tại các vùng sâu, vùng xa, nơi sinh sống của đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS). Tại TP Huế, công tác vận động và duy trì lớp học XMC đã được triển khai đồng bộ, hướng tới mục tiêu phát triển giáo dục toàn diện.
Đến từng nhà đưa dân đi học chữ
Tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ, nay là TP Huế) là tỉnh có địa hình trải dài, bao gồm 9 đơn vị hành chính cấp huyện, trong đó có 24 xã thuộc vùng đồng bào DTTS và miền núi, tập trung chủ yếu ở huyện A Lưới (16 xã) và Nam Đông (6 xã). Các dân tộc thiểu số chủ yếu tại đây là Pa Kô, Tà Ôi, Cơ tu, và Bru-Vân Kiều. Tổng số người DTTS trong độ tuổi 15-60 là 35.514 người.
Mặc dù đối diện với những khó khăn về địa lý và đời sống của người dân, Huế đã đạt được những thành tựu ấn tượng trong công tác XMC: 100% số xã, phường, thị trấn (141/141) và 100% huyện, thị xã, thành phố (9/9) đều đạt chuẩn XMC mức độ 2 trong cả năm 2022 và năm 2023.
Số lượng học viên tham gia các lớp XMC tại các trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên (GDNN-GDTX) đã tăng lên, từ 618 học viên năm học 2022-2023 lên 787 học viên năm học 2023-2024.
Cán bộ, giáo viên vận động đồng bào dân tộc thiểu số TP Huế đi học XMC vào ban đêm.
Công tác vận động người dân tham gia học tập XMC được coi là nhiệm vụ then chốt. Tỉnh đã đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân và toàn xã hội về học tập suốt đời, xây dựng xã hội học tập (XHHT), và đặc biệt quan tâm đến vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, và vùng đồng bào DTTS.
Cách làm được triển khai theo cách “3 cùng”: cùng ăn, cùng ở, cùng làm với đồng bào. Việc huy động học viên ra lớp được thực hiện đồng bộ thông qua tổ chức họp toàn dân của cụm dân cư để vận động, đồng thời phân công cán bộ đến trực tiếp từng đối tượng mù chữ. Công tác này cũng kết hợp giữa các tổ chức, cơ quan, đoàn thể để đẩy mạnh tuyên truyền XMC với việc xây dựng XHHT. Năm 2023, đã có 3.854 người mù chữ được tuyên truyền và hướng dẫn tận tay.
Sở GD&ĐT đã tổ chức nhiều lớp tập huấn về công tác tuyên truyền, tư vấn, hướng dẫn người mù chữ vùng đồng bào DTTS và miền núi, với 6 lớp tập huấn có 381 người tham gia. Đặc biệt, công tác bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ còn chú trọng bồi dưỡng tiếng dân tộc thiểu số và kiến thức, kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin cho cán bộ, giáo viên làm công tác XMC. Trong năm 2022, đã có 2 lớp tập huấn chuyên sâu về công tác XMC cho đồng bào DTTS với 105 giáo viên XMC tham gia.
Các giáo viên đứng lớp có kiến thức rộng, biết tiếng dân tộc thiểu số và công nghệ thông tin.
Bên cạnh đó, ngành Giáo dục đã chủ động tham mưu phối hợp chặt chẽ với các trung tâm học tập cộng đồng (HTCĐ), chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể cấp xã để điều tra và huy động mở lớp XMC. Các Trung tâm HTCĐ đã phối hợp chặt chẽ với các Trung tâm GDNN-GDTX để huy động người học.
Nổi bật là sự phối hợp tích cực của cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tham gia dạy các lớp XMC ở khu vực biên giới. Cụ thể, các Đồn Biên phòng thuộc huyện A Lưới, khu vực giáp Lào, đã tích cực phối hợp với Trung tâm GDNN-GDTX huyện A Lưới, huy động và duy trì các lớp XMC, thu hút 167 học viên trong năm học 2023-2024.
Lớp học “theo nhịp sống bản làng”
Dù đạt được kết quả tích cực, công tác XMC vẫn đối diện với nhiều thách thức. Địa hình chia cắt gây khó khăn trong công tác vận động, giảng dạy, và duy trì sĩ số học viên. Đặc biệt, đời sống kinh tế khó khăn của một bộ phận người dân, nhất là vùng DTTS và miền núi. Đồng bào DTTS chủ yếu là lao động chính, địa hình chia cắt, đời sống khó khăn – đây là “rào cản kép”.
Chính từ thực tế này, Huế linh hoạt thời gian học theo mùa vụ. Các thầy cô XMC dạy buổi tối, cuối tuần, hoặc xen kẽ ngày rẫy. Không khí lớp học tạo sự thân thiện khi giáo viên vừa dạy vừa kể chuyện, hát dân ca, tặng quà nhỏ (vở, bút).
Ngoài việc linh động vừa học vừa lồng ghép kể chuyện, hát... giáo viên cũng giao lưu, ăn uống cùng học viên bà con dân tộc thiểu số để tăng cường mối quan hệ giữa thầy trò.
Về mặt chính sách đã có sự hỗ trợ mạnh mẽ về công tác XMC. Nguồn kinh phí cho công tác XMC tại các huyện cũng tăng lên đáng kể, từ hơn 478 triệu đồng năm 2023 lên hơn 692 triệu đồng năm 2024, chủ yếu dùng để tổ chức tập huấn và công tác phí cho người làm công tác XMC.
Kết quả từ những giải pháp quyết liệt trên, tỷ lệ bỏ học giảm mạnh, nhiều lớp duy trì sĩ số trên 90%.
Nhờ nhiều biện pháp mà sĩ số các lớp học XMC cho đồng bào dân tộc thiểu số được duy trì ở tỷ lệ cao.
Hành trình xóa mù chữ cho đồng bào DTTS ở Huế là một bản anh hùng ca thầm lặng, được viết nên bởi sự cam kết chính trị mạnh mẽ, sự đầu tư bài bản và tấm lòng yêu thương của những con người nơi đây. Mỗi nét chữ được viết ra hôm nay không chỉ là kiến thức, mà còn là niềm tin, là cơ hội để đồng bào vững bước thoát nghèo, tự tin hòa nhập và viết tiếp những ước mơ tươi sáng cho chính mình và cho cộng đồng.
Thông điệp “không để ai bị bỏ lại phía sau” đang được hiện thực hóa bằng những hành động cụ thể, thiết thực nhất.
TP Huế đã được công nhận đạt chuẩn XMC cấp độ 2 vào năm 2024. Địa phương đã hoàn thành mục tiêu phổ cập giáo dục và xóa mù chữ giai đoạn 2021-2025, cho thấy nỗ lực bền bỉ trong công tác giáo dục tại địa phương.
Đoàn công tác của Bộ GD&ĐT kiểm tra công tác xóa mù chữ cho đồng bào dân tộc thiểu số tại huyện vùng cao Nam Đông (cũ) của Huế.
Công tác xóa mù chữ (XMC) luôn giữ vai trò quan trọng trong việc xây dựng xã hội học tập (XHHT) và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân, đặc biệt là tại các vùng sâu, vùng xa, nơi sinh sống của đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS). Tại TP Huế, công tác vận động và duy trì lớp học XMC đã được triển khai đồng bộ, hướng tới mục tiêu phát triển giáo dục toàn diện.
Đến từng nhà đưa dân đi học chữ
Tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ, nay là TP Huế) là tỉnh có địa hình trải dài, bao gồm 9 đơn vị hành chính cấp huyện, trong đó có 24 xã thuộc vùng đồng bào DTTS và miền núi, tập trung chủ yếu ở huyện A Lưới (16 xã) và Nam Đông (6 xã). Các dân tộc thiểu số chủ yếu tại đây là Pa Kô, Tà Ôi, Cơ tu, và Bru-Vân Kiều. Tổng số người DTTS trong độ tuổi 15-60 là 35.514 người.
Mặc dù đối diện với những khó khăn về địa lý và đời sống của người dân, Huế đã đạt được những thành tựu ấn tượng trong công tác XMC: 100% số xã, phường, thị trấn (141/141) và 100% huyện, thị xã, thành phố (9/9) đều đạt chuẩn XMC mức độ 2 trong cả năm 2022 và năm 2023.
Số lượng học viên tham gia các lớp XMC tại các trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên (GDNN-GDTX) đã tăng lên, từ 618 học viên năm học 2022-2023 lên 787 học viên năm học 2023-2024.
Cán bộ, giáo viên vận động đồng bào dân tộc thiểu số TP Huế đi học XMC vào ban đêm.
Công tác vận động người dân tham gia học tập XMC được coi là nhiệm vụ then chốt. Tỉnh đã đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân và toàn xã hội về học tập suốt đời, xây dựng xã hội học tập (XHHT), và đặc biệt quan tâm đến vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, và vùng đồng bào DTTS.
Cách làm được triển khai theo cách “3 cùng”: cùng ăn, cùng ở, cùng làm với đồng bào. Việc huy động học viên ra lớp được thực hiện đồng bộ thông qua tổ chức họp toàn dân của cụm dân cư để vận động, đồng thời phân công cán bộ đến trực tiếp từng đối tượng mù chữ. Công tác này cũng kết hợp giữa các tổ chức, cơ quan, đoàn thể để đẩy mạnh tuyên truyền XMC với việc xây dựng XHHT. Năm 2023, đã có 3.854 người mù chữ được tuyên truyền và hướng dẫn tận tay.
Sở GD&ĐT đã tổ chức nhiều lớp tập huấn về công tác tuyên truyền, tư vấn, hướng dẫn người mù chữ vùng đồng bào DTTS và miền núi, với 6 lớp tập huấn có 381 người tham gia. Đặc biệt, công tác bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ còn chú trọng bồi dưỡng tiếng dân tộc thiểu số và kiến thức, kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin cho cán bộ, giáo viên làm công tác XMC. Trong năm 2022, đã có 2 lớp tập huấn chuyên sâu về công tác XMC cho đồng bào DTTS với 105 giáo viên XMC tham gia.
Các giáo viên đứng lớp có kiến thức rộng, biết tiếng dân tộc thiểu số và công nghệ thông tin.
Bên cạnh đó, ngành Giáo dục đã chủ động tham mưu phối hợp chặt chẽ với các trung tâm học tập cộng đồng (HTCĐ), chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể cấp xã để điều tra và huy động mở lớp XMC. Các Trung tâm HTCĐ đã phối hợp chặt chẽ với các Trung tâm GDNN-GDTX để huy động người học.
Nổi bật là sự phối hợp tích cực của cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tham gia dạy các lớp XMC ở khu vực biên giới. Cụ thể, các Đồn Biên phòng thuộc huyện A Lưới, khu vực giáp Lào, đã tích cực phối hợp với Trung tâm GDNN-GDTX huyện A Lưới, huy động và duy trì các lớp XMC, thu hút 167 học viên trong năm học 2023-2024.
Lớp học “theo nhịp sống bản làng”
Dù đạt được kết quả tích cực, công tác XMC vẫn đối diện với nhiều thách thức. Địa hình chia cắt gây khó khăn trong công tác vận động, giảng dạy, và duy trì sĩ số học viên. Đặc biệt, đời sống kinh tế khó khăn của một bộ phận người dân, nhất là vùng DTTS và miền núi. Đồng bào DTTS chủ yếu là lao động chính, địa hình chia cắt, đời sống khó khăn – đây là “rào cản kép”.
Chính từ thực tế này, Huế linh hoạt thời gian học theo mùa vụ. Các thầy cô XMC dạy buổi tối, cuối tuần, hoặc xen kẽ ngày rẫy. Không khí lớp học tạo sự thân thiện khi giáo viên vừa dạy vừa kể chuyện, hát dân ca, tặng quà nhỏ (vở, bút).
Ngoài việc linh động vừa học vừa lồng ghép kể chuyện, hát... giáo viên cũng giao lưu, ăn uống cùng học viên bà con dân tộc thiểu số để tăng cường mối quan hệ giữa thầy trò.
Về mặt chính sách đã có sự hỗ trợ mạnh mẽ về công tác XMC. Nguồn kinh phí cho công tác XMC tại các huyện cũng tăng lên đáng kể, từ hơn 478 triệu đồng năm 2023 lên hơn 692 triệu đồng năm 2024, chủ yếu dùng để tổ chức tập huấn và công tác phí cho người làm công tác XMC.
Kết quả từ những giải pháp quyết liệt trên, tỷ lệ bỏ học giảm mạnh, nhiều lớp duy trì sĩ số trên 90%.
Nhờ nhiều biện pháp mà sĩ số các lớp học XMC cho đồng bào dân tộc thiểu số được duy trì ở tỷ lệ cao.
Hành trình xóa mù chữ cho đồng bào DTTS ở Huế là một bản anh hùng ca thầm lặng, được viết nên bởi sự cam kết chính trị mạnh mẽ, sự đầu tư bài bản và tấm lòng yêu thương của những con người nơi đây. Mỗi nét chữ được viết ra hôm nay không chỉ là kiến thức, mà còn là niềm tin, là cơ hội để đồng bào vững bước thoát nghèo, tự tin hòa nhập và viết tiếp những ước mơ tươi sáng cho chính mình và cho cộng đồng.
Thông điệp “không để ai bị bỏ lại phía sau” đang được hiện thực hóa bằng những hành động cụ thể, thiết thực nhất.
TP Huế đã được công nhận đạt chuẩn XMC cấp độ 2 vào năm 2024. Địa phương đã hoàn thành mục tiêu phổ cập giáo dục và xóa mù chữ giai đoạn 2021-2025, cho thấy nỗ lực bền bỉ trong công tác giáo dục tại địa phương.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc
GD&TĐ - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc, đảm nhận nhiệm vụ lớn của quốc gia.
2026-10-15 09:02
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đại học Bách khoa Hà Nội
GD&TĐ - Sáng 15/10, Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức Lễ mít tinh kỷ niệm 70 năm thành lập (15/10/1956 - 15/10/2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.
2026-10-15 09:01
Trường Cao đẳng Sơn La chú trọng đào tạo ngành công nghệ thông tin
GD&TĐ - Trường Cao đẳng Sơn La tập trung phát triển ngành công nghệ thông tin, đáp ứng nhu cầu tuyển dụng và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
2026-10-15 08:51
Giảng viên RMIT trực tiếp giảng dạy chương trình AI cho sinh viên DTTS
GD&TĐ - Ngày 17/10 tới đây, tại Trường Đại học Đà Lạt, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Lễ khai giảng Chương trình nâng cao năng lực ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cho người học dân tộc thiểu số.
2026-10-15 08:50
Nâng cao chất lượng giáo dục từ đổi mới dạy học ngoại ngữ và AI
GD&TĐ - Trường Tiểu học Thành Công phát huy năng lực đội ngũ, đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí AI và ngoại ngữ, nâng cao chất lượng giáo dục.
2026-10-15 08:49
Trường nghề đổi mới phương pháp đào tạo, đáp ứng thị trường lao động
GD&TĐ - Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Sơn La đổi mới phương pháp đào tạo, để phù hợp với yêu cầu thị trường lao động, nâng cao nguồn nhân lực.
2026-10-15 08:49
Đưa cơ hội việc làm đến gần người lao động ở cơ sở
GD&TĐ - Các phiên giao dịch việc làm ở Phú Thọ, Tuyên Quang giúp người lao động tiếp cận thông tin tuyển dụng, học nghề và lựa chọn công việc phù hợp.
2026-10-15 08:48
Ứng dụng AI trong giáo dục, lớp học sôi nổi hơn chưa chắc học sinh 'học tốt hơn'
GD&TĐ - Công nghệ thực sự tạo ra giá trị khi được tích hợp vào thiết kế học tập, có sự tham gia của giáo viên, được đánh giá bằng những thay đổi thực chất.
2026-10-15 08:48
Sơn La nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên mầm non
GD&TĐ - Trường Cao đẳng Sơn La chú trọng đổi mới chương trình, nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên mầm non, đáp ứng nhu cầu nhân lực ngành giáo dục.
2026-10-15 08:47
Tài liệu giáo dục mầm non được Trường Đại học Sư phạm Hà Nội thẩm định
GD&TĐ -Mới đây, hai bộ tài liệu giáo dục mầm non do Tổ chức VVOB phát triển đã được ĐH Sư Phạm Hà Nội công nhận đủ chuẩn sử dụng, góp phần nâng cao năng lực cho giáo viên và cán bộ quản lý toàn quốc.
