Địa phương nỗ lực giữ vững phổ cập, hướng tới chuẩn xóa mù chữ mức độ 2

GD&TĐ - Triển khai đồng bộ các giải pháp về nhân lực, hạ tầng và quản lý giúp địa phương giữ vững PCGD và đạt chuẩn XMC mức độ 2 trong năm 2025.



Quyết tâm nâng chuẩn xóa mù chữ

Ngay từ đầu năm học 2025–2026, UBND xã Thanh Ba (tỉnh Phú Thọ) xác định công tác phổ cập giáo dục (PCGD) và xóa mù chữ (XMC) là nhiệm vụ trọng tâm, được cụ thể hóa bằng Kế hoạch số 32/KH-UBND ban hành ngày 8/9/2025. Văn bản được xây dựng trên cơ sở hàng loạt quy định pháp lý quan trọng như Nghị định 20/2014/NĐ-CP, Thông tư 07/2016/TT-BGDĐT, và đặc biệt là Quyết định 525/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về thực hiện Chỉ thị 29-CT/TW của Bộ Chính trị. Tinh thần xuyên suốt của kế hoạch là nâng cao dân trí một cách thực chất, tạo nền tảng vững chắc cho xã hội học tập tại địa phương.

Mục tiêu nổi bật của xã Thanh Ba trong năm 2025 là đạt chuẩn XMC mức độ 2, với yêu cầu ít nhất 90% người dân từ 15–60 tuổi đạt chuẩn biết chữ mức độ 2, đồng thời huy động 80% người khuyết tật có khả năng học tập được tiếp cận giáo dục. Để hoàn thành tiêu chí này, xã đặc biệt chú trọng bảo đảm đội ngũ người dạy học XMC. Theo yêu cầu của kế hoạch, lực lượng giảng dạy phải là giáo viên các cấp học trên địa bàn hoặc người có trình độ từ trung cấp trở lên. Với những xã có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn hơn, giáo viên hoặc người tốt nghiệp THCS trở lên đều có thể tham gia, miễn bảo đảm yêu cầu chuẩn năng lực.

Bên cạnh nhân lực, cơ sở vật chất dành cho các lớp học XMC được xác định là điều kiện then chốt. Xã Thanh Ba cam kết tạo điều kiện để các lớp học sử dụng phòng học, trang thiết bị sẵn có tại các trường mầm non, tiểu học, THCS, Trung tâm Học tập Cộng đồng, trụ sở đoàn thể hoặc các thiết chế văn hóa khác. Mô hình dùng chung cơ sở vật chất giúp tối ưu hóa nguồn lực, tránh đầu tư dàn trải, đồng thời tạo nên không gian học tập quen thuộc, an toàn và thuận tiện cho người học thuộc nhiều nhóm tuổi.

Đáng chú ý, cùng ngày ban hành kế hoạch, UBND xã cũng ký Quyết định số 647/QĐ-UBND thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng xã hội học tập và PCGD – XMC giai đoạn 2025–2030. Việc kiện toàn bộ máy chỉ đạo ngay thời điểm đầu năm học thể hiện sự chủ động của chính quyền cơ sở trong triển khai Chỉ thị 29-CT/TW của Bộ Chính trị. Ban Chỉ đạo được giao nhiệm vụ giám sát thực hiện kế hoạch, cập nhật số liệu PCGD – XMC đầy đủ, chính xác trên hệ thống thông tin điện tử, và tham mưu đề nghị tỉnh công nhận chuẩn khi hoàn thành các mức độ.

Không chỉ dừng lại ở tổ chức, xã Thanh Ba cũng chú trọng công tác tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đoàn thể và người dân về vai trò của PCGD và XMC. Các nội dung liên quan đến quyền học tập, trách nhiệm tham gia lớp học, lợi ích của biết chữ mức độ 2 được phổ biến rộng rãi, tạo sự đồng thuận của cả cộng đồng. Các trường học được giao nhiệm vụ bồi dưỡng giáo viên, chuẩn bị hồ sơ, phối hợp điều tra số liệu và tổ chức lớp XMC theo từng địa bàn thôn, khu dân cư.

Với việc huy động đồng bộ từ nhân lực, cơ sở vật chất đến bộ máy quản lý và truyền thông, xã Thanh Ba đặt nền tảng vững chắc để tiến tới đạt chuẩn XMC mức độ 2 trong năm 2025. Đây là mục tiêu mang ý nghĩa quan trọng, vừa góp phần nâng cao dân trí, vừa tạo tiền đề để người dân từng bước tham gia hoạt động học tập suốt đời.



Tạo nền tảng phát triển bền vững

Song song với nhiệm vụ xóa mù chữ, xã Thanh Ba triển khai các nhóm giải pháp củng cố PCGD ở các cấp học, hướng tới duy trì bền vững các mức độ phổ cập đã đạt được. Đối với giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, xã đặt mục tiêu huy động 100% trẻ ra lớp và bảo đảm toàn bộ trẻ hoàn thành Chương trình giáo dục mầm non. Tỷ lệ chuyên cần phải đạt 98%, trong khi tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân và thấp còi đều dưới 4%. Đội ngũ giáo viên mầm non dạy lớp 5 tuổi phải đạt chuẩn trình độ đào tạo, đáp ứng chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 26/2018/TT-BGDĐT. Cơ sở vật chất cũng phải đáp ứng điều kiện nghiêm ngặt: mỗi lớp có một phòng học kiên cố hoặc bán kiên cố, diện tích tối thiểu 1,5m²/trẻ, đầy đủ thiết bị dạy học theo danh mục quy định.

Ở cấp tiểu học, mục tiêu của xã là đảm bảo duy trì PCGD mức độ 3 – mức cao nhất theo quy định hiện hành. Chỉ tiêu đặt ra gồm 99% trẻ 6 tuổi vào lớp 1, và ít nhất 97% trẻ 11 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học. Đội ngũ giáo viên phải đạt 100% chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 20/2018, đồng thời có người theo dõi công tác PCGD – XMC tại địa bàn được phân công cụ thể. Về cơ sở vật chất, trường tiểu học phải có đủ phòng học, phòng chức năng, thư viện, phòng y tế, cùng hệ thống sân chơi, bãi tập bảo đảm an toàn. Thiết bị dạy học tối thiểu được trang bị đầy đủ theo Thông tư 37/2021/TT-BGDĐT và các văn bản sửa đổi.

Đối với PCGD THCS mức độ 2, xã Thanh Ba phấn đấu đạt tỷ lệ 95% thanh thiếu niên 15–18 tuổi tốt nghiệp THCS, và ít nhất 70% tiếp tục học lên THPT, GDTX hoặc học nghề. Lực lượng giáo viên THCS phải đạt chuẩn trình độ đào tạo từ cao đẳng trở lên, đáp ứng chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 20/2018. Cơ sở vật chất cho bậc THCS cũng được bảo đảm theo bộ tiêu chuẩn riêng, bao gồm đầy đủ phòng học, phòng thí nghiệm, thư viện, phòng họp và không gian học tập an toàn cho học sinh khuyết tật.

Để triển khai hiệu quả các mức độ phổ cập, UBND xã chỉ đạo tăng cường phối hợp giữa nhà trường – chính quyền – đoàn thể – gia đình, nhằm huy động tối đa học sinh đến trường và hạn chế tình trạng bỏ học. Công tác điều tra, nhập liệu và quản lý hồ sơ PCGD – XMC được yêu cầu thực hiện nghiêm túc, chính xác trên hệ thống thông tin điện tử theo hướng dẫn của Sở GD&ĐT. Các trường mầm non, tiểu học và THCS trên địa bàn như Đồng Xuân, Hanh Cù, Vân Lĩnh được giao nhiệm vụ khảo sát số liệu và hoàn thiện hồ sơ phổ cập theo từng địa bàn cũ trước sáp nhập.

Nguồn lực tài chính phục vụ công tác PCGD – XMC được bố trí thông qua ngân sách thường xuyên và huy động xã hội hóa. Các chương trình mục tiêu quốc gia, nguồn hỗ trợ của tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân được ưu tiên đầu tư vào cải thiện cơ sở vật chất, nâng cấp trang thiết bị và phục vụ các hoạt động học tập cộng đồng. Ban Chỉ đạo xã là đơn vị chịu trách nhiệm tham mưu đề nghị tỉnh công nhận các mức độ PCGD và XMC sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về con người, hạ tầng, quản lý và tài chính, xã Thanh Ba hoàn toàn có cơ sở để giữ vững kết quả phổ cập ở tất cả các cấp học, đồng thời tạo bước tiến mạnh mẽ trong công tác XMC. Đây không chỉ là mục tiêu của một năm, mà còn là chiến lược quan trọng hướng tới xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2025–2030, góp phần tạo nền tảng phát triển bền vững cho địa phương.



Quyết tâm nâng chuẩn xóa mù chữ

Ngay từ đầu năm học 2025–2026, UBND xã Thanh Ba (tỉnh Phú Thọ) xác định công tác phổ cập giáo dục (PCGD) và xóa mù chữ (XMC) là nhiệm vụ trọng tâm, được cụ thể hóa bằng Kế hoạch số 32/KH-UBND ban hành ngày 8/9/2025. Văn bản được xây dựng trên cơ sở hàng loạt quy định pháp lý quan trọng như Nghị định 20/2014/NĐ-CP, Thông tư 07/2016/TT-BGDĐT, và đặc biệt là Quyết định 525/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về thực hiện Chỉ thị 29-CT/TW của Bộ Chính trị. Tinh thần xuyên suốt của kế hoạch là nâng cao dân trí một cách thực chất, tạo nền tảng vững chắc cho xã hội học tập tại địa phương.

Mục tiêu nổi bật của xã Thanh Ba trong năm 2025 là đạt chuẩn XMC mức độ 2, với yêu cầu ít nhất 90% người dân từ 15–60 tuổi đạt chuẩn biết chữ mức độ 2, đồng thời huy động 80% người khuyết tật có khả năng học tập được tiếp cận giáo dục. Để hoàn thành tiêu chí này, xã đặc biệt chú trọng bảo đảm đội ngũ người dạy học XMC. Theo yêu cầu của kế hoạch, lực lượng giảng dạy phải là giáo viên các cấp học trên địa bàn hoặc người có trình độ từ trung cấp trở lên. Với những xã có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn hơn, giáo viên hoặc người tốt nghiệp THCS trở lên đều có thể tham gia, miễn bảo đảm yêu cầu chuẩn năng lực.

Bên cạnh nhân lực, cơ sở vật chất dành cho các lớp học XMC được xác định là điều kiện then chốt. Xã Thanh Ba cam kết tạo điều kiện để các lớp học sử dụng phòng học, trang thiết bị sẵn có tại các trường mầm non, tiểu học, THCS, Trung tâm Học tập Cộng đồng, trụ sở đoàn thể hoặc các thiết chế văn hóa khác. Mô hình dùng chung cơ sở vật chất giúp tối ưu hóa nguồn lực, tránh đầu tư dàn trải, đồng thời tạo nên không gian học tập quen thuộc, an toàn và thuận tiện cho người học thuộc nhiều nhóm tuổi.

Đáng chú ý, cùng ngày ban hành kế hoạch, UBND xã cũng ký Quyết định số 647/QĐ-UBND thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng xã hội học tập và PCGD – XMC giai đoạn 2025–2030. Việc kiện toàn bộ máy chỉ đạo ngay thời điểm đầu năm học thể hiện sự chủ động của chính quyền cơ sở trong triển khai Chỉ thị 29-CT/TW của Bộ Chính trị. Ban Chỉ đạo được giao nhiệm vụ giám sát thực hiện kế hoạch, cập nhật số liệu PCGD – XMC đầy đủ, chính xác trên hệ thống thông tin điện tử, và tham mưu đề nghị tỉnh công nhận chuẩn khi hoàn thành các mức độ.

Không chỉ dừng lại ở tổ chức, xã Thanh Ba cũng chú trọng công tác tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đoàn thể và người dân về vai trò của PCGD và XMC. Các nội dung liên quan đến quyền học tập, trách nhiệm tham gia lớp học, lợi ích của biết chữ mức độ 2 được phổ biến rộng rãi, tạo sự đồng thuận của cả cộng đồng. Các trường học được giao nhiệm vụ bồi dưỡng giáo viên, chuẩn bị hồ sơ, phối hợp điều tra số liệu và tổ chức lớp XMC theo từng địa bàn thôn, khu dân cư.

Với việc huy động đồng bộ từ nhân lực, cơ sở vật chất đến bộ máy quản lý và truyền thông, xã Thanh Ba đặt nền tảng vững chắc để tiến tới đạt chuẩn XMC mức độ 2 trong năm 2025. Đây là mục tiêu mang ý nghĩa quan trọng, vừa góp phần nâng cao dân trí, vừa tạo tiền đề để người dân từng bước tham gia hoạt động học tập suốt đời.



Tạo nền tảng phát triển bền vững

Song song với nhiệm vụ xóa mù chữ, xã Thanh Ba triển khai các nhóm giải pháp củng cố PCGD ở các cấp học, hướng tới duy trì bền vững các mức độ phổ cập đã đạt được. Đối với giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, xã đặt mục tiêu huy động 100% trẻ ra lớp và bảo đảm toàn bộ trẻ hoàn thành Chương trình giáo dục mầm non. Tỷ lệ chuyên cần phải đạt 98%, trong khi tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân và thấp còi đều dưới 4%. Đội ngũ giáo viên mầm non dạy lớp 5 tuổi phải đạt chuẩn trình độ đào tạo, đáp ứng chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 26/2018/TT-BGDĐT. Cơ sở vật chất cũng phải đáp ứng điều kiện nghiêm ngặt: mỗi lớp có một phòng học kiên cố hoặc bán kiên cố, diện tích tối thiểu 1,5m²/trẻ, đầy đủ thiết bị dạy học theo danh mục quy định.

Ở cấp tiểu học, mục tiêu của xã là đảm bảo duy trì PCGD mức độ 3 – mức cao nhất theo quy định hiện hành. Chỉ tiêu đặt ra gồm 99% trẻ 6 tuổi vào lớp 1, và ít nhất 97% trẻ 11 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học. Đội ngũ giáo viên phải đạt 100% chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 20/2018, đồng thời có người theo dõi công tác PCGD – XMC tại địa bàn được phân công cụ thể. Về cơ sở vật chất, trường tiểu học phải có đủ phòng học, phòng chức năng, thư viện, phòng y tế, cùng hệ thống sân chơi, bãi tập bảo đảm an toàn. Thiết bị dạy học tối thiểu được trang bị đầy đủ theo Thông tư 37/2021/TT-BGDĐT và các văn bản sửa đổi.

Đối với PCGD THCS mức độ 2, xã Thanh Ba phấn đấu đạt tỷ lệ 95% thanh thiếu niên 15–18 tuổi tốt nghiệp THCS, và ít nhất 70% tiếp tục học lên THPT, GDTX hoặc học nghề. Lực lượng giáo viên THCS phải đạt chuẩn trình độ đào tạo từ cao đẳng trở lên, đáp ứng chuẩn nghề nghiệp theo Thông tư 20/2018. Cơ sở vật chất cho bậc THCS cũng được bảo đảm theo bộ tiêu chuẩn riêng, bao gồm đầy đủ phòng học, phòng thí nghiệm, thư viện, phòng họp và không gian học tập an toàn cho học sinh khuyết tật.

Để triển khai hiệu quả các mức độ phổ cập, UBND xã chỉ đạo tăng cường phối hợp giữa nhà trường – chính quyền – đoàn thể – gia đình, nhằm huy động tối đa học sinh đến trường và hạn chế tình trạng bỏ học. Công tác điều tra, nhập liệu và quản lý hồ sơ PCGD – XMC được yêu cầu thực hiện nghiêm túc, chính xác trên hệ thống thông tin điện tử theo hướng dẫn của Sở GD&ĐT. Các trường mầm non, tiểu học và THCS trên địa bàn như Đồng Xuân, Hanh Cù, Vân Lĩnh được giao nhiệm vụ khảo sát số liệu và hoàn thiện hồ sơ phổ cập theo từng địa bàn cũ trước sáp nhập.

Nguồn lực tài chính phục vụ công tác PCGD – XMC được bố trí thông qua ngân sách thường xuyên và huy động xã hội hóa. Các chương trình mục tiêu quốc gia, nguồn hỗ trợ của tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân được ưu tiên đầu tư vào cải thiện cơ sở vật chất, nâng cấp trang thiết bị và phục vụ các hoạt động học tập cộng đồng. Ban Chỉ đạo xã là đơn vị chịu trách nhiệm tham mưu đề nghị tỉnh công nhận các mức độ PCGD và XMC sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về con người, hạ tầng, quản lý và tài chính, xã Thanh Ba hoàn toàn có cơ sở để giữ vững kết quả phổ cập ở tất cả các cấp học, đồng thời tạo bước tiến mạnh mẽ trong công tác XMC. Đây không chỉ là mục tiêu của một năm, mà còn là chiến lược quan trọng hướng tới xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2025–2030, góp phần tạo nền tảng phát triển bền vững cho địa phương.