Ban ngày lên rẫy, tối đi học nghề với khát vọng thoát nghèo
2026/08/12 19:29
GD&TĐ - Từ lớp chăn nuôi buổi tối ở M’Drắk đến lớp nấu ăn, may dân dụng ở xã Cư Pui, học nghề đang đến gần hơn với người dân vùng khó.
Đêm xuống, lớp học nghề sáng đèn
Khoảng 19h, khi nhiều gia đình đã khép lại công việc trong ngày, hội trường buôn Mtrưng – M’Um, xã M’Drắk (Đắk Lắk) lại sáng đèn. Những người nông dân sau một ngày làm nương rẫy mang theo sách vở đến lớp, chăm chú nghe giáo viên hướng dẫn kiến thức về chăm sóc, dinh dưỡng, vệ sinh và phòng bệnh cho vật nuôi.
Những câu hỏi về đàn heo, khẩu phần thức ăn hay cách nhận biết dấu hiệu bất thường ở vật nuôi liên tục được học viên trao đổi. Những vấn đề phát sinh từ chính quá trình chăn nuôi tại gia đình trở thành nội dung để người học hỏi, giáo viên giải thích và hướng dẫn cách xử lý.
Học viên lắng nghe giáo viên hướng dẫn cách nhận biết và sử dụng các loại thuốc thú y trong chăn nuôi.
Là một trong số 63 học viên của lớp, chị H Moel Niê (buôn Nhang AêTlu) luôn tranh thủ thời gian đi học sau ngày lao động vất vả.
“Ban ngày đi làm nương rẫy, rất may là lớp được tổ chức buổi tối nên tôi có thể tranh thủ lên lớp để học thêm kỹ thuật chăn nuôi. Hiện tại, vì mưu sinh nên hàng ngày phải đi làm thuê, nhưng sau khi kết thúc lớp học tôi sẽ nuôi thêm vài con heo để kiếm thêm thu nhập”, chị H Moel chia sẻ.
Với những người đã có kinh nghiệm sản xuất, nhiều nội dung bài giảng không hoàn toàn xa lạ. Điều khác biệt là những công việc vốn được thực hiện theo kinh nghiệm nay được tiếp cận dưới góc độ kỹ thuật.
Từ cách sử dụng thức ăn, chăm sóc vật nuôi đến vệ sinh chuồng trại, phòng bệnh và theo dõi sức khỏe đàn heo, mỗi nội dung đều được giáo viên hướng dẫn gắn với tình huống thực tế trong quá trình chăn nuôi.
Thầy Nguyễn Văn Ngọc, giáo viên Trung tâm GDNN – GDTX M’Drắk, cho biết, 100% học viên của lớp là người dân tộc thiểu số, có tinh thần học tập nghiêm túc. Dù đã trải qua một ngày lao động, học viên vẫn duy trì việc học đều đặn và dành nhiều sự quan tâm cho những nội dung có thể áp dụng vào chăn nuôi tại gia đình.
Những câu hỏi xuất phát từ đàn vật nuôi của gia đình giúp giáo viên điều chỉnh cách truyền đạt, làm cho bài học gần hơn với thực tế sản xuất. Kiến thức được học cũng có điều kiện kiểm chứng ngay trong quá trình chăm sóc vật nuôi tại nhà.
Bám sát nhu cầu người dân
Với lao động nông thôn, thời gian và điều kiện tham gia học nghề cần được tính đến ngay từ khi tổ chức đào tạo.
Tại xã Cư Pui, 70 học viên tham gia hai lớp kỹ thuật nấu ăn và may dân dụng trong khuôn khổ đào tạo nghề cho lao động nông thôn. Các lớp học do UBND xã Cư Pui phối hợp với Trung tâm GDNN – GDTX Krông Bông tổ chức, tập trung vào những kỹ năng có thể vận dụng trong đời sống và công việc.
Lớp kỹ thuật nấu ăn tập trung vào kỹ năng chế biến, sử dụng thiết bị, dụng cụ, trình bày món ăn và bảo đảm an toàn trong chế biến thực phẩm. Trong khi đó, lớp may dân dụng chú trọng kỹ năng cắt, may và hoàn thiện sản phẩm.
Học viên thực hành các công đoạn cắt, may và hoàn thiện sản phẩm tại lớp may dân dụng.
Chị Dương Thị Sia (28 tuổi), thôn Noh Prông (Cư Pui), học viên lớp may dân dụng, dành nhiều sự chú ý cho những buổi thực hành. Từ chuẩn bị vải, xác định kích thước, cắt đến may và hoàn thiện sản phẩm, mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự chính xác và kiên trì.
“Trước đây, việc may vá của tôi chủ yếu chỉ dừng ở mức thủ công, đủ biết để sửa quần áo cho người thân. Sau khi được học bài bản, ngoài phục vụ nhu cầu của gia đình, tôi có thể nhận may, sửa quần áo cho bà con để có thêm thu nhập”, chị Sia phấn khởi nói.
Từ những đường cắt, mũi may được thực hành trên lớp, chị Sia có thêm một kỹ năng có thể sử dụng trong cuộc sống và hướng tới việc nhận may, sửa quần áo khi hoàn thành khoá học. Khả năng vận dụng những kỹ năng đã học vào công việc cũng là thước đo rõ nét của hiệu quả đào tạo nghề gắn với sinh kế.
Học viên thực hành cắt, tỉa và trang trí món ăn tại lớp kỹ thuật nấu ăn.
Trao đổi với Báo GD&TĐ, ông Phan Thanh Sa - Phó Chủ tịch UBND xã Cư Pui, cho biết, địa phương xác định đào tạo nghề cho lao động nông thôn là một trong những giải pháp nâng cao kỹ năng, tạo thêm cơ hội việc làm, cải thiện thu nhập cho người dân.
“Các lớp nghề được tổ chức trên cơ sở khảo sát, đánh giá nhu cầu thực tế của người dân. Sau khóa học, học viên có thể vận dụng kiến thức, kỹ năng được trang bị vào công việc và cuộc sống”, ông Sa nói.
Theo ông Sa, thời gian học được bố trí linh hoạt vào những ngày cuối tuần, phù hợp với điều kiện của người dân. Cách tổ chức này giúp học viên duy trì công việc hằng ngày, đồng thời có thể tham gia đầy đủ chương trình đào tạo.
Việc bố trí lớp học vào buổi tối ở M’Drắk hay cuối tuần tại Cư Pui giúp người dân có thể học nghề trong khi vẫn duy trì công việc và cuộc sống gia đình. Khi nội dung đào tạo sát nhu cầu, kiến thức trên lớp cũng có điều kiện đi vào đời sống.
Ánh đèn lớp học rồi sẽ tắt. Nhưng bài học về chăn nuôi theo người dân về chuồng trại, kiến thức nấu ăn ở lại trong căn bếp, còn nghề may tiếp tục được rèn qua từng đường kim, mũi chỉ.
Lớp học nghề chăn nuôi được tổ chức vào buổi tối tại hội trường buôn. (Ảnh: TH)
Đêm xuống, lớp học nghề sáng đèn
Khoảng 19h, khi nhiều gia đình đã khép lại công việc trong ngày, hội trường buôn Mtrưng – M’Um, xã M’Drắk (Đắk Lắk) lại sáng đèn. Những người nông dân sau một ngày làm nương rẫy mang theo sách vở đến lớp, chăm chú nghe giáo viên hướng dẫn kiến thức về chăm sóc, dinh dưỡng, vệ sinh và phòng bệnh cho vật nuôi.
Những câu hỏi về đàn heo, khẩu phần thức ăn hay cách nhận biết dấu hiệu bất thường ở vật nuôi liên tục được học viên trao đổi. Những vấn đề phát sinh từ chính quá trình chăn nuôi tại gia đình trở thành nội dung để người học hỏi, giáo viên giải thích và hướng dẫn cách xử lý.
Học viên lắng nghe giáo viên hướng dẫn cách nhận biết và sử dụng các loại thuốc thú y trong chăn nuôi.
Là một trong số 63 học viên của lớp, chị H Moel Niê (buôn Nhang AêTlu) luôn tranh thủ thời gian đi học sau ngày lao động vất vả.
“Ban ngày đi làm nương rẫy, rất may là lớp được tổ chức buổi tối nên tôi có thể tranh thủ lên lớp để học thêm kỹ thuật chăn nuôi. Hiện tại, vì mưu sinh nên hàng ngày phải đi làm thuê, nhưng sau khi kết thúc lớp học tôi sẽ nuôi thêm vài con heo để kiếm thêm thu nhập”, chị H Moel chia sẻ.
Với những người đã có kinh nghiệm sản xuất, nhiều nội dung bài giảng không hoàn toàn xa lạ. Điều khác biệt là những công việc vốn được thực hiện theo kinh nghiệm nay được tiếp cận dưới góc độ kỹ thuật.
Từ cách sử dụng thức ăn, chăm sóc vật nuôi đến vệ sinh chuồng trại, phòng bệnh và theo dõi sức khỏe đàn heo, mỗi nội dung đều được giáo viên hướng dẫn gắn với tình huống thực tế trong quá trình chăn nuôi.
Thầy Nguyễn Văn Ngọc, giáo viên Trung tâm GDNN – GDTX M’Drắk, cho biết, 100% học viên của lớp là người dân tộc thiểu số, có tinh thần học tập nghiêm túc. Dù đã trải qua một ngày lao động, học viên vẫn duy trì việc học đều đặn và dành nhiều sự quan tâm cho những nội dung có thể áp dụng vào chăn nuôi tại gia đình.
Những câu hỏi xuất phát từ đàn vật nuôi của gia đình giúp giáo viên điều chỉnh cách truyền đạt, làm cho bài học gần hơn với thực tế sản xuất. Kiến thức được học cũng có điều kiện kiểm chứng ngay trong quá trình chăm sóc vật nuôi tại nhà.
Bám sát nhu cầu người dân
Với lao động nông thôn, thời gian và điều kiện tham gia học nghề cần được tính đến ngay từ khi tổ chức đào tạo.
Tại xã Cư Pui, 70 học viên tham gia hai lớp kỹ thuật nấu ăn và may dân dụng trong khuôn khổ đào tạo nghề cho lao động nông thôn. Các lớp học do UBND xã Cư Pui phối hợp với Trung tâm GDNN – GDTX Krông Bông tổ chức, tập trung vào những kỹ năng có thể vận dụng trong đời sống và công việc.
Lớp kỹ thuật nấu ăn tập trung vào kỹ năng chế biến, sử dụng thiết bị, dụng cụ, trình bày món ăn và bảo đảm an toàn trong chế biến thực phẩm. Trong khi đó, lớp may dân dụng chú trọng kỹ năng cắt, may và hoàn thiện sản phẩm.
Học viên thực hành các công đoạn cắt, may và hoàn thiện sản phẩm tại lớp may dân dụng.
Chị Dương Thị Sia (28 tuổi), thôn Noh Prông (Cư Pui), học viên lớp may dân dụng, dành nhiều sự chú ý cho những buổi thực hành. Từ chuẩn bị vải, xác định kích thước, cắt đến may và hoàn thiện sản phẩm, mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự chính xác và kiên trì.
“Trước đây, việc may vá của tôi chủ yếu chỉ dừng ở mức thủ công, đủ biết để sửa quần áo cho người thân. Sau khi được học bài bản, ngoài phục vụ nhu cầu của gia đình, tôi có thể nhận may, sửa quần áo cho bà con để có thêm thu nhập”, chị Sia phấn khởi nói.
Từ những đường cắt, mũi may được thực hành trên lớp, chị Sia có thêm một kỹ năng có thể sử dụng trong cuộc sống và hướng tới việc nhận may, sửa quần áo khi hoàn thành khoá học. Khả năng vận dụng những kỹ năng đã học vào công việc cũng là thước đo rõ nét của hiệu quả đào tạo nghề gắn với sinh kế.
Học viên thực hành cắt, tỉa và trang trí món ăn tại lớp kỹ thuật nấu ăn.
Trao đổi với Báo GD&TĐ, ông Phan Thanh Sa - Phó Chủ tịch UBND xã Cư Pui, cho biết, địa phương xác định đào tạo nghề cho lao động nông thôn là một trong những giải pháp nâng cao kỹ năng, tạo thêm cơ hội việc làm, cải thiện thu nhập cho người dân.
“Các lớp nghề được tổ chức trên cơ sở khảo sát, đánh giá nhu cầu thực tế của người dân. Sau khóa học, học viên có thể vận dụng kiến thức, kỹ năng được trang bị vào công việc và cuộc sống”, ông Sa nói.
Theo ông Sa, thời gian học được bố trí linh hoạt vào những ngày cuối tuần, phù hợp với điều kiện của người dân. Cách tổ chức này giúp học viên duy trì công việc hằng ngày, đồng thời có thể tham gia đầy đủ chương trình đào tạo.
Việc bố trí lớp học vào buổi tối ở M’Drắk hay cuối tuần tại Cư Pui giúp người dân có thể học nghề trong khi vẫn duy trì công việc và cuộc sống gia đình. Khi nội dung đào tạo sát nhu cầu, kiến thức trên lớp cũng có điều kiện đi vào đời sống.
Ánh đèn lớp học rồi sẽ tắt. Nhưng bài học về chăn nuôi theo người dân về chuồng trại, kiến thức nấu ăn ở lại trong căn bếp, còn nghề may tiếp tục được rèn qua từng đường kim, mũi chỉ.
Hưng Yên tổ chức tưởng niệm 60 năm ngày hy sinh của cô giáo Bùi Thị Thanh Xuân
GD&TĐ - Lễ tưởng niệm dự kiến được tổ chức vào ngày 21/10 tại Di tích lịch sử quốc gia Khu tưởng niệm 21/10 (xã Tây Thụy Anh, tỉnh Hưng Yên).
2026-10-16 08:10
Thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững
GD&TĐ - Ngày 15/10/2026, thay mặt BCH Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký ban hành Kết luận số 105-KL/TW Hội nghị lần thứ tư BCH Trung ương Đảng khóa XIV về thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững.
2026-10-16 03:50
Đắk Lắk phê duyệt kết quả xét thăng hạng cho hơn 3.200 viên chức giáo dục
GD&TĐ - Sở GD&ĐT Đắk Lắk vừa phê duyệt kết quả xét thăng hạng chức danh nghề nghiệp, đồng thời yêu cầu rà soát tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định.
2026-10-16 03:50
Mở cửa tri thức từ những ngôi trường nội trú liên cấp biên giới Lai Châu
GD&TĐ - Năm học 2026–2027 đánh dấu bước chuyển mới của giáo dục vùng biên Lai Châu khi 5 trường PTNT liên cấp TH&THCS được khánh thành, đưa vào sử dụng.
2026-10-16 03:49
Giữ tiếng Mông từ giảng đường đại học
GD&TĐ - Đào tạo ngành Sư phạm tiếng Mông mở ra hướng đi mới trong đào tạo nguồn nhân lực giáo dục vùng cao, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa.
2026-10-16 03:48
Coi trọng giá trị hợp tác quốc tế trong nhiệm vụ khoa học song phương
GD&TĐ - Bộ GD&ĐT dự thảo quy định quản lý nhiệm vụ KHCN, đổi mới sáng tạo trong khuôn khổ hợp tác quốc tế theo hình thức hợp tác song phương.
2026-10-16 03:48
Đại học phải trở thành động lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo
GD&TĐ - Các chuyên gia kiến nghị giải pháp để trường đại học thực sự trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển công nghệ.
2026-10-16 03:45
Ninh Bình tăng cường dạy và học nhiều ngoại ngữ ngoài tiếng Anh
GD&TĐ - Ninh Bình triển khai lộ trình tăng cường dạy và học nhiều ngoại ngữ ngoài tiếng Anh, gắn với nhu cầu người học và phát triển nguồn nhân lực.
2026-10-16 03:44
Phú Thọ vinh danh khuyến học, khuyến tài và phát động học tập suốt đời năm 2026
GD&TĐ - Tỉnh Phú Thọ vinh danh các tập thể, cá nhân tiêu biểu và phát động Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026.
2026-10-16 03:43
Bản đồ Equal Earth: Bài học nhìn thế giới bằng tư duy mở
GD&TĐ - Sự kiện Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua Nghị quyết khuyến khích sử dụng phép chiếu bản đồ Equal Earth không chỉ là một bước ngoặt về bản đồ học, mà còn mở ra cơ hội lớn cho đổi mới giáo dục.