Đưa trí tuệ cảm xúc vào trường học để hướng tới nền giáo dục hạnh phúc
2026/09/03 16:31
GD&TĐ - Hà Nội sẽ chuyển từ mô hình truyền thụ kiến thức thuần túy sang giáo dục toàn diện, coi trọng sức khỏe tâm thần và trí tuệ cảm xúc của học sinh.
Tác động nhiều chiều
Sở GD&ĐT Hà Nội vừa thông báo kế hoạch triển khai thí điểm Khung năng lực trí tuệ cảm xúc (EQ) tại 9 cơ sở giáo dục đại diện cho ba cấp Tiểu học, THCS và THPT trên địa bàn thành phố. Đây là bước đi chiến lược đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ngành Giáo dục Thủ đô từ mô hình chú trọng truyền thụ kiến thức thuần túy sang giáo dục toàn diện, coi trọng sức khỏe tâm thần và trí tuệ cảm xúc của học sinh.
Trong thời đại số hóa và áp lực thành tích gia tăng, học sinh đang đối mặt với không ít thách thức tâm lý như căng thẳng học đường, khủng hoảng tuổi dậy thì và nguy cơ bạo lực trên không gian mạng.
Thầy Nguyễn Cao Cường - Hiệu trưởng Trường THCS Thái Thịnh (phường Đống Đa) cho rằng, việc đưa Khung năng lực EQ vào môi trường học đường giúp học sinh nhận diện chính xác trạng thái tâm lý của bản thân. Thay vì dồn nén hoặc bột phát tiêu cực, các em được trang bị kỹ năng "hạ nhiệt" cảm xúc, giải tỏa áp lực và duy trì sự cân bằng tâm lý.
Khi hiểu được cảm xúc của chính mình, học sinh dễ dàng đặt mình vào vị trí của người khác. Sự thấu cảm là "liều thuốc tự nhiên" làm giảm hiện tượng bắt nạt học đường, giúp các em biết cách lắng nghe, chia sẻ và giải quyết xung đột bằng sự hòa nhã thay vì xung đột hay bạo lực.
"Những học sinh có chỉ số EQ tốt thì năng lực tập trung, tư duy phản biện và khả năng phục hồi sau những thất bại (điểm kém, thi trượt) sẽ tăng lên đáng kể. Điều này tạo đà cho các em tự tin bước vào đời với tâm thế chủ động, linh hoạt thích ứng trước những biến động của tương lai", thầy Nguyễn Cao Cường chia sẻ.
Cô trò Trường THCS Dương Hòa 1, xã Dương Hòa, Hà Nội trong giờ Toán. Ảnh: Đình Tuệ.
Theo góc nhìn của bà Chử Thị Thu Hường - Hiệu trưởng Trường THCS Chất lượng cao Phan Bội Châu (phường Long Biên), giáo viên không chỉ đóng vai trò là người truyền đạt tri thức mà trở thành người đồng hành, lắng nghe và thấu hiểu.
Khi được tập huấn về Khung năng lực EQ, thầy cô sẽ có góc nhìn nhân văn hơn trước những vi phạm hay biểu hiện tâm lý bất thường của học sinh. Thay vì áp đặt kỷ luật cứng nhắc, nhà trường chuyển sang áp dụng các biện pháp kỷ luật tích cực dựa trên sự thấu hiểu.
Khung năng lực EQ tạo ra "mạch ngầm" kết nối giữa thầy và trò, giữa học sinh với học sinh.Khi sự tôn trọng và đồng cảm trở thành nét văn hóa đặc trưng, bạo lực học đường sẽ bị đẩy lùi từ sớm, từ xa. Môi trường học đường khi đó thực sự trở thành nơi an toàn, nơi mỗi ngày đến trường của học sinh là một ngày vui.
Mỗi lứa tuổi có đặc điểm tâm sinh lý riêng biệt khi trẻ Tiểu học cần nhận biết cảm xúc cơ bản, học sinh THCS cần kỹ năng kiểm soát xung đột tuổi dậy thì, trong khi học sinh THPT cần năng lực quản lý áp lực thi cử và định hướng tương lai. Việc thí điểm đa dạng giúp ngành Giáo dục đo lường chính xác, điều chỉnh nội dung sao cho tiệm cận nhất với thực tế trước khi nhân rộng toàn thành phố.
Phù hợp xu thế của thời đại
Cô trò lớp 6, Trường THCS Nguyễn Trường Tộ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội chuẩn bị chào đón năm học mới 2026-2027. Ảnh: Đình Tuệ.
Bà Nguyễn Ngọc Lan - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Yên Thường (xã Phù Đổng) nhìn nhận, những năm qua, Giáo dục Thủ đô không chỉ dừng lại ở việc trang bị tri thức mà hướng tới giúp mỗi nhà trường hiểu và hỗ trợ học sinh tốt hơn thông qua việc đánh giá và theo dõi sự phát triển về trí tuệ cảm xúc.
Nhà trường có thể nhận diện được những điểm mạnh, những khó khăn và nhu cầu hỗ trợ của từng nhóm học sinh; từ đó giáo viên có thêm căn cứ để điều chỉnh cách tổ chức dạy học, công tác chủ nhiệm, hoạt động trải nghiệm và tư vấn học đường.
Dưới góc nhìn chuyên gia, ThS Lê Trung Kiên - Phó Viện trưởng Viện Tâm lý Giáo dục và Đào tạo (IPET), Hiệu trưởng Trường Phổ thông Phùng Hưng, xã Sóc Sơn cho biết, chính sách này hoàn toàn phù hợp với xu thế giáo dục hiện đại trên thế giới, nơi các chương trình Giáo dục Cảm xúc và Xã hội (SEL - Social and Emotional Learning) đã trở thành trụ cột song hành cùng giáo dục tri thức.
Việc đầu tư vào EQ chính là sự đầu tư vào "sức mạnh mềm" của thế hệ tương lai, giúp các em phát triển hài hòa cả trí tuệ (IQ) lẫn cảm xúc (EQ). Kế hoạch thí điểm Khung năng lực EQ tại 9 trường học của Hà Nội là một quyết sách mang tính nhân văn.
Bằng việc coi trọng sức khỏe tinh thần và năng lực cảm xúc của học sinh, chính sách này không chỉ gỡ bỏ những nút thắt áp lực trong môi trường học đường mà còn đặt nền móng vững chắc cho việc xây dựng một thế hệ trẻ Việt Nam tự tin, bản lĩnh, biết yêu thương và sống hạnh phúc.
Việc ban hành và thí điểm Khung năng lực EQ khẳng định sự thay đổi cốt lõi trong triết lý giáo dục của Thủ đô. Giáo dục không còn dừng lại ở việc đào tạo ra những "ngôi sao điểm số", mà hướng tới việc rèn luyện những cá nhân có sức khỏe tinh thần vững vàng, có lòng thấu cảm và năng lực sống thích ứng.
"Ý nghĩa lớn nhất của chính sách này là đưa sức khỏe tâm thần và sự phát triển cảm xúc của học sinh trở thành một mục tiêu giáo dục chính thức, được lượng hóa và triển khai bài bản thay vì chỉ dừng lại ở những hoạt động ngoại khóa tự phát" - ThS Lê Trung Kiên nhận định.
Ở góc độ quản lý, để việc triển khai đạt hiệu quả thực chất, bà Vương Hương Giang - Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội yêu cầu các cơ sở giáo dục cần nâng cao nhận thức, xem EQ là giải pháp trọng tâm nhằm giảm thiểu bạo lực học đường, hướng tới xây dựng môi trường giáo dục an toàn, hạnh phúc.
Đánh giá EQ phải lấy học sinh làm trung tâm, phục vụ cho sự tiến bộ của học sinh và tuyệt đối không dùng kết quả EQ để chấm điểm, xếp loại học sinh hay làm căn cứ thi đua đối với giáo viên và nhà trường. Việc tích hợp EQ cần diễn ra tự nhiên qua các giờ học nhóm, tiết sinh hoạt, hoạt động trải nghiệm, không tổ chức thành môn học riêng và không làm phát sinh thủ tục, hồ sơ sổ sách.
"Các đơn vị thực hiện phân quyền, bảo đảm an toàn dữ liệu và bảo vệ quyền riêng tư cá nhân của học sinh. Việc triển khai Khung năng lực EQ là nỗ lực của ngành Giáo dục Thủ đô trong việc kiên trì mục tiêu giáo dục con người, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng mô hình trường học hạnh phúc, nơi học sinh luôn cảm thấy được lắng nghe, tôn trọng và an toàn", bà Vương Hương Giang cho hay.
Học sinh Hà Nội tham gia Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT năm 2026. Ảnh tư liệu: Đình Tuệ.
Tác động nhiều chiều
Sở GD&ĐT Hà Nội vừa thông báo kế hoạch triển khai thí điểm Khung năng lực trí tuệ cảm xúc (EQ) tại 9 cơ sở giáo dục đại diện cho ba cấp Tiểu học, THCS và THPT trên địa bàn thành phố. Đây là bước đi chiến lược đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ngành Giáo dục Thủ đô từ mô hình chú trọng truyền thụ kiến thức thuần túy sang giáo dục toàn diện, coi trọng sức khỏe tâm thần và trí tuệ cảm xúc của học sinh.
Trong thời đại số hóa và áp lực thành tích gia tăng, học sinh đang đối mặt với không ít thách thức tâm lý như căng thẳng học đường, khủng hoảng tuổi dậy thì và nguy cơ bạo lực trên không gian mạng.
Thầy Nguyễn Cao Cường - Hiệu trưởng Trường THCS Thái Thịnh (phường Đống Đa) cho rằng, việc đưa Khung năng lực EQ vào môi trường học đường giúp học sinh nhận diện chính xác trạng thái tâm lý của bản thân. Thay vì dồn nén hoặc bột phát tiêu cực, các em được trang bị kỹ năng "hạ nhiệt" cảm xúc, giải tỏa áp lực và duy trì sự cân bằng tâm lý.
Khi hiểu được cảm xúc của chính mình, học sinh dễ dàng đặt mình vào vị trí của người khác. Sự thấu cảm là "liều thuốc tự nhiên" làm giảm hiện tượng bắt nạt học đường, giúp các em biết cách lắng nghe, chia sẻ và giải quyết xung đột bằng sự hòa nhã thay vì xung đột hay bạo lực.
"Những học sinh có chỉ số EQ tốt thì năng lực tập trung, tư duy phản biện và khả năng phục hồi sau những thất bại (điểm kém, thi trượt) sẽ tăng lên đáng kể. Điều này tạo đà cho các em tự tin bước vào đời với tâm thế chủ động, linh hoạt thích ứng trước những biến động của tương lai", thầy Nguyễn Cao Cường chia sẻ.
Cô trò Trường THCS Dương Hòa 1, xã Dương Hòa, Hà Nội trong giờ Toán. Ảnh: Đình Tuệ.
Theo góc nhìn của bà Chử Thị Thu Hường - Hiệu trưởng Trường THCS Chất lượng cao Phan Bội Châu (phường Long Biên), giáo viên không chỉ đóng vai trò là người truyền đạt tri thức mà trở thành người đồng hành, lắng nghe và thấu hiểu.
Khi được tập huấn về Khung năng lực EQ, thầy cô sẽ có góc nhìn nhân văn hơn trước những vi phạm hay biểu hiện tâm lý bất thường của học sinh. Thay vì áp đặt kỷ luật cứng nhắc, nhà trường chuyển sang áp dụng các biện pháp kỷ luật tích cực dựa trên sự thấu hiểu.
Khung năng lực EQ tạo ra "mạch ngầm" kết nối giữa thầy và trò, giữa học sinh với học sinh.Khi sự tôn trọng và đồng cảm trở thành nét văn hóa đặc trưng, bạo lực học đường sẽ bị đẩy lùi từ sớm, từ xa. Môi trường học đường khi đó thực sự trở thành nơi an toàn, nơi mỗi ngày đến trường của học sinh là một ngày vui.
Mỗi lứa tuổi có đặc điểm tâm sinh lý riêng biệt khi trẻ Tiểu học cần nhận biết cảm xúc cơ bản, học sinh THCS cần kỹ năng kiểm soát xung đột tuổi dậy thì, trong khi học sinh THPT cần năng lực quản lý áp lực thi cử và định hướng tương lai. Việc thí điểm đa dạng giúp ngành Giáo dục đo lường chính xác, điều chỉnh nội dung sao cho tiệm cận nhất với thực tế trước khi nhân rộng toàn thành phố.
Phù hợp xu thế của thời đại
Cô trò lớp 6, Trường THCS Nguyễn Trường Tộ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội chuẩn bị chào đón năm học mới 2026-2027. Ảnh: Đình Tuệ.
Bà Nguyễn Ngọc Lan - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Yên Thường (xã Phù Đổng) nhìn nhận, những năm qua, Giáo dục Thủ đô không chỉ dừng lại ở việc trang bị tri thức mà hướng tới giúp mỗi nhà trường hiểu và hỗ trợ học sinh tốt hơn thông qua việc đánh giá và theo dõi sự phát triển về trí tuệ cảm xúc.
Nhà trường có thể nhận diện được những điểm mạnh, những khó khăn và nhu cầu hỗ trợ của từng nhóm học sinh; từ đó giáo viên có thêm căn cứ để điều chỉnh cách tổ chức dạy học, công tác chủ nhiệm, hoạt động trải nghiệm và tư vấn học đường.
Dưới góc nhìn chuyên gia, ThS Lê Trung Kiên - Phó Viện trưởng Viện Tâm lý Giáo dục và Đào tạo (IPET), Hiệu trưởng Trường Phổ thông Phùng Hưng, xã Sóc Sơn cho biết, chính sách này hoàn toàn phù hợp với xu thế giáo dục hiện đại trên thế giới, nơi các chương trình Giáo dục Cảm xúc và Xã hội (SEL - Social and Emotional Learning) đã trở thành trụ cột song hành cùng giáo dục tri thức.
Việc đầu tư vào EQ chính là sự đầu tư vào "sức mạnh mềm" của thế hệ tương lai, giúp các em phát triển hài hòa cả trí tuệ (IQ) lẫn cảm xúc (EQ). Kế hoạch thí điểm Khung năng lực EQ tại 9 trường học của Hà Nội là một quyết sách mang tính nhân văn.
Bằng việc coi trọng sức khỏe tinh thần và năng lực cảm xúc của học sinh, chính sách này không chỉ gỡ bỏ những nút thắt áp lực trong môi trường học đường mà còn đặt nền móng vững chắc cho việc xây dựng một thế hệ trẻ Việt Nam tự tin, bản lĩnh, biết yêu thương và sống hạnh phúc.
Việc ban hành và thí điểm Khung năng lực EQ khẳng định sự thay đổi cốt lõi trong triết lý giáo dục của Thủ đô. Giáo dục không còn dừng lại ở việc đào tạo ra những "ngôi sao điểm số", mà hướng tới việc rèn luyện những cá nhân có sức khỏe tinh thần vững vàng, có lòng thấu cảm và năng lực sống thích ứng.
"Ý nghĩa lớn nhất của chính sách này là đưa sức khỏe tâm thần và sự phát triển cảm xúc của học sinh trở thành một mục tiêu giáo dục chính thức, được lượng hóa và triển khai bài bản thay vì chỉ dừng lại ở những hoạt động ngoại khóa tự phát" - ThS Lê Trung Kiên nhận định.
Ở góc độ quản lý, để việc triển khai đạt hiệu quả thực chất, bà Vương Hương Giang - Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội yêu cầu các cơ sở giáo dục cần nâng cao nhận thức, xem EQ là giải pháp trọng tâm nhằm giảm thiểu bạo lực học đường, hướng tới xây dựng môi trường giáo dục an toàn, hạnh phúc.
Đánh giá EQ phải lấy học sinh làm trung tâm, phục vụ cho sự tiến bộ của học sinh và tuyệt đối không dùng kết quả EQ để chấm điểm, xếp loại học sinh hay làm căn cứ thi đua đối với giáo viên và nhà trường. Việc tích hợp EQ cần diễn ra tự nhiên qua các giờ học nhóm, tiết sinh hoạt, hoạt động trải nghiệm, không tổ chức thành môn học riêng và không làm phát sinh thủ tục, hồ sơ sổ sách.
"Các đơn vị thực hiện phân quyền, bảo đảm an toàn dữ liệu và bảo vệ quyền riêng tư cá nhân của học sinh. Việc triển khai Khung năng lực EQ là nỗ lực của ngành Giáo dục Thủ đô trong việc kiên trì mục tiêu giáo dục con người, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng mô hình trường học hạnh phúc, nơi học sinh luôn cảm thấy được lắng nghe, tôn trọng và an toàn", bà Vương Hương Giang cho hay.
Đưa Nghị quyết 80-NQ/TW vào cuộc sống: Để di sản sống cùng thế hệ trẻ
GD&TĐ - Đưa di sản đến gần thế hệ trẻ thông qua trải nghiệm, thực hành và sáng tạo là cách thiết thực để hiện thực hóa tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam.
2026-10-15 09:03
4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm của ngành giáo dục TPHCM trong năm học 2026-2027
GD&TĐ - Giám đốc Sở GD&ĐT TPHCM Nguyễn Tấn Phát yêu cầu thực hiện tốt 4 nhóm nhiệm vụ trong năm học 2026-2027.
2026-10-15 09:03
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc
GD&TĐ - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc, đảm nhận nhiệm vụ lớn của quốc gia.
2026-10-15 09:02
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đại học Bách khoa Hà Nội
GD&TĐ - Sáng 15/10, Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức Lễ mít tinh kỷ niệm 70 năm thành lập (15/10/1956 - 15/10/2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.
2026-10-15 09:02
Phát động cuộc thi “Mình Cùng Sống Xanh” mùa 2 sáng tạo tranh về bảo vệ môi trường
GD&TĐ - Báo Giáo dục và Thời đại, Cầu Vồng Tuổi thơ phối hợp Elmich Việt Nam phát động cuộc thi “Mình Cùng Sống Xanh” - Mùa 2, khơi dậy tình yêu thiên nhiên và kết nối gia đình qua hành trình sáng tạo.
2026-10-15 09:01
Trường Cao đẳng Sơn La chú trọng đào tạo ngành công nghệ thông tin
GD&TĐ - Trường Cao đẳng Sơn La tập trung phát triển ngành công nghệ thông tin, đáp ứng nhu cầu tuyển dụng và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
2026-10-15 08:51
Giảng viên RMIT trực tiếp giảng dạy chương trình AI cho sinh viên DTTS
GD&TĐ - Ngày 17/10 tới đây, tại Trường Đại học Đà Lạt, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Lễ khai giảng Chương trình nâng cao năng lực ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cho người học dân tộc thiểu số.
2026-10-15 08:50
Bước đi tiên quyết đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học
GD&TĐ - Khi tiếng Anh từng bước trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, chuẩn hóa năng lực người học là cơ sở theo dõi tiến bộ và định hướng lộ trình phát triển phù hợp.
2026-10-15 08:50
Hành trình ‘gieo chữ, trao nghề’ và bệ phóng sinh kế cho lao động vùng xa TP Huế
GD&TĐ - Một địa điểm dạy học văn hóa kết hợp dạy nghề đã giúp nâng cao tỷ lệ tốt nghiệp, đỗ đại học lẫn tạo sinh kế cho học sinh, học viên vùng xa TP Huế.
2026-10-15 08:49
Đại học Kinh tế Quốc dân khai giảng khóa đào tạo lãnh đạo điều hành cao cấp NEU
GD&TĐ - Khóa đào tạo “Lãnh đạo điều hành cao cấp NEU” được khai giảng ngày 13/10 cho 88 học viên là những nhà lãnh đạo, nhà quản lý và doanh nhân đến từ các doanh nghiệp, tổ chức thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau là cựu sinh viên, học viên của Đại học Kinh tế Quốc dân.
