Ngủ trưa rất tốt nhưng 3 nhóm người này phải thận trọng

GD&TĐ - Mặc dù giấc ngủ trưa hợp lý có lợi cho sức khỏe thể chất và tinh thần, nhưng đối với một số người, thói quen này lại có thể gây hại.



Thời gian ngủ trưa lý tưởng

Tháng 4 năm 2023, một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Obesity cho thấy, thời gian ngủ trưa lý tưởng là dưới 30 phút.

So với những người không ngủ trưa, những người ngủ trưa trên 30 phút có chỉ số khối cơ thể (BMI) và nguy cơ hội chứng chuyển hóa tăng 41%, đặc biệt là ở vòng eo, đường huyết lúc đói và huyết áp.

Trong khi đó, những người ngủ trưa dưới 30 phút không gặp nguy cơ về sức khỏe chuyển hóa và thậm chí có kết quả tốt hơn về huyết áp.

Nghiên cứu cho thấy, chỉ cần ngủ trưa 10 phút mỗi ngày có thể loại bỏ cảm giác buồn ngủ, hiệu quả còn tốt hơn so với việc ngủ thêm 2 giờ vào ban đêm. Sau khi ngủ trưa, phản ứng của não bộ rõ ràng nhạy bén hơn, hiệu suất làm việc được nâng cao đáng kể.

Áp lực công việc lớn sẽ làm tăng huyết áp, trong khi giấc ngủ ngắn buổi trưa có thể cải thiện tâm trạng, giảm căng thẳng, xoa dịu áp lực, có lợi cho việc hạ huyết áp.

Ngủ trưa hợp lý (ít nhất 3 lần mỗi tuần, mỗi lần ngủ 30 phút) có thể cân bằng hormone trong cơ thể, thư giãn hệ tim mạch, giúp giảm 37% nguy cơ đột tử do bệnh tim.

Các chuyên gia nhận thấy, lúc 13 giờ chiều là thời điểm ngủ trưa tự nhiên rõ rệt trong ngày. Lúc này, ngủ một giấc ngắn giúp kích thích tế bào lympho trong cơ thể, tăng cường hoạt động của các tế bào miễn dịch.

Giấc ngủ trưa mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại một nhược điểm lớn: Càng ngủ nhiều càng mệt!

Nhiều khi chúng ta thức dậy sau giấc ngủ trưa cảm thấy khó chịu, buồn ngủ, lâng lâng, đó là vì thời gian ngủ của chúng ta không đúng.

Không phải ai cũng phù hợp để ngủ trưa

Người mắc bệnh tim mạch



Người trên 65 tuổi mắc các vấn đề về tim mạch, béo phì... cần đặc biệt lưu ý đến thời gian ngủ trưa. Bởi vì vào buổi trưa, tốc độ lưu thông máu chậm hơn và sau khi vừa ăn, máu vốn đã đặc dễ hình thành huyết khối trên thành mạch, có nguy cơ gây đột quỵ.

Khuyến nghị sau khi ăn trưa, nên đi dạo 10-20 phút dưới ánh nắng, giúp giảm cảm giác no sau bữa ăn, thúc đẩy tiêu hóa, cho dạ dày nghỉ ngơi một chút, rồi hãy ngủ trưa.

Nhóm người mất ngủ

Ngủ không đủ vào ban đêm thường đi kèm với việc ngủ quá nhiều vào ban ngày. Khi họ chợp mắt buổi trưa, rất có thể sẽ rơi vào trạng thái ngủ quá lâu và khó tỉnh dậy, điều này sẽ làm giảm áp lực ngủ ban đêm của người mất ngủ, khiến vấn đề mất ngủ trở nên nghiêm trọng hơn.

Vì vậy, đối với bệnh nhân mất ngủ, ngay cả khi buồn ngủ vào ban ngày, cũng nên tránh nằm trên giường.

Người ngủ sai tư thế

Nằm sấp hoặc gối đầu lên tay là lựa chọn bất đắc dĩ của đa số học sinh và dân văn phòng, tuy nhiên tư thế ngủ này khiến cơ, dây chằng cổ và lưng luôn trong trạng thái căng thẳng quá mức, dễ dẫn đến bệnh cột sống cổ.

Đồng thời, tư thế này rất dễ gây thiếu máu lên não, dẫn đến tình trạng càng ngủ càng chóng mặt, càng ngủ càng mệt.

Do đó, nhân viên văn phòng khi nghỉ trưa nên cố gắng nằm ngửa trên ghế. Nếu điều kiện không cho phép, nên kê cao đầu và nằm sấp trên gối mềm và đệm để nghỉ trưa.

Lời khuyên dành cho người không thể ngủ trưa

Nếu bạn khó ngủ vào giờ nghỉ trưa, cũng đừng lo lắng! Ngồi nhắm mắt thư giãn cũng có thể giúp não bộ chợp mắt một chút, trạng thái này còn được gọi là “tỉnh táo yên tĩnh”.

Tiến sĩ Rich Edwards Brown, nghiên cứu về chu kỳ ngủ-thức tại Trường Y Harvard, từng chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn rằng, trong trạng thái tỉnh táo yên tĩnh, một số hoạt động điện của não tương tự như khi ngủ.

Có lẽ là vì khi nhắm mắt, bạn tắt đi các giác quan về thị giác, ngăn cách một phần các tác nhân kích thích từ bên ngoài, kết hợp với thở sâu và để não thư giãn, có thể giảm căng thẳng, hạ huyết áp và nhịp tim, mở chế độ nghỉ ngơi cho cơ thể.

Nếu thực sự không ngủ được vào buổi trưa, thì chỉ cần nhắm mắt, để tâm trí thả trôi, cũng là một trạng thái nghỉ ngơi tích cực.



Thời gian ngủ trưa lý tưởng

Tháng 4 năm 2023, một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Obesity cho thấy, thời gian ngủ trưa lý tưởng là dưới 30 phút.

So với những người không ngủ trưa, những người ngủ trưa trên 30 phút có chỉ số khối cơ thể (BMI) và nguy cơ hội chứng chuyển hóa tăng 41%, đặc biệt là ở vòng eo, đường huyết lúc đói và huyết áp.

Trong khi đó, những người ngủ trưa dưới 30 phút không gặp nguy cơ về sức khỏe chuyển hóa và thậm chí có kết quả tốt hơn về huyết áp.

Nghiên cứu cho thấy, chỉ cần ngủ trưa 10 phút mỗi ngày có thể loại bỏ cảm giác buồn ngủ, hiệu quả còn tốt hơn so với việc ngủ thêm 2 giờ vào ban đêm. Sau khi ngủ trưa, phản ứng của não bộ rõ ràng nhạy bén hơn, hiệu suất làm việc được nâng cao đáng kể.

Áp lực công việc lớn sẽ làm tăng huyết áp, trong khi giấc ngủ ngắn buổi trưa có thể cải thiện tâm trạng, giảm căng thẳng, xoa dịu áp lực, có lợi cho việc hạ huyết áp.

Ngủ trưa hợp lý (ít nhất 3 lần mỗi tuần, mỗi lần ngủ 30 phút) có thể cân bằng hormone trong cơ thể, thư giãn hệ tim mạch, giúp giảm 37% nguy cơ đột tử do bệnh tim.

Các chuyên gia nhận thấy, lúc 13 giờ chiều là thời điểm ngủ trưa tự nhiên rõ rệt trong ngày. Lúc này, ngủ một giấc ngắn giúp kích thích tế bào lympho trong cơ thể, tăng cường hoạt động của các tế bào miễn dịch.

Giấc ngủ trưa mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại một nhược điểm lớn: Càng ngủ nhiều càng mệt!

Nhiều khi chúng ta thức dậy sau giấc ngủ trưa cảm thấy khó chịu, buồn ngủ, lâng lâng, đó là vì thời gian ngủ của chúng ta không đúng.

Không phải ai cũng phù hợp để ngủ trưa

Người mắc bệnh tim mạch



Người trên 65 tuổi mắc các vấn đề về tim mạch, béo phì... cần đặc biệt lưu ý đến thời gian ngủ trưa. Bởi vì vào buổi trưa, tốc độ lưu thông máu chậm hơn và sau khi vừa ăn, máu vốn đã đặc dễ hình thành huyết khối trên thành mạch, có nguy cơ gây đột quỵ.

Khuyến nghị sau khi ăn trưa, nên đi dạo 10-20 phút dưới ánh nắng, giúp giảm cảm giác no sau bữa ăn, thúc đẩy tiêu hóa, cho dạ dày nghỉ ngơi một chút, rồi hãy ngủ trưa.

Nhóm người mất ngủ

Ngủ không đủ vào ban đêm thường đi kèm với việc ngủ quá nhiều vào ban ngày. Khi họ chợp mắt buổi trưa, rất có thể sẽ rơi vào trạng thái ngủ quá lâu và khó tỉnh dậy, điều này sẽ làm giảm áp lực ngủ ban đêm của người mất ngủ, khiến vấn đề mất ngủ trở nên nghiêm trọng hơn.

Vì vậy, đối với bệnh nhân mất ngủ, ngay cả khi buồn ngủ vào ban ngày, cũng nên tránh nằm trên giường.

Người ngủ sai tư thế

Nằm sấp hoặc gối đầu lên tay là lựa chọn bất đắc dĩ của đa số học sinh và dân văn phòng, tuy nhiên tư thế ngủ này khiến cơ, dây chằng cổ và lưng luôn trong trạng thái căng thẳng quá mức, dễ dẫn đến bệnh cột sống cổ.

Đồng thời, tư thế này rất dễ gây thiếu máu lên não, dẫn đến tình trạng càng ngủ càng chóng mặt, càng ngủ càng mệt.

Do đó, nhân viên văn phòng khi nghỉ trưa nên cố gắng nằm ngửa trên ghế. Nếu điều kiện không cho phép, nên kê cao đầu và nằm sấp trên gối mềm và đệm để nghỉ trưa.

Lời khuyên dành cho người không thể ngủ trưa

Nếu bạn khó ngủ vào giờ nghỉ trưa, cũng đừng lo lắng! Ngồi nhắm mắt thư giãn cũng có thể giúp não bộ chợp mắt một chút, trạng thái này còn được gọi là “tỉnh táo yên tĩnh”.

Tiến sĩ Rich Edwards Brown, nghiên cứu về chu kỳ ngủ-thức tại Trường Y Harvard, từng chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn rằng, trong trạng thái tỉnh táo yên tĩnh, một số hoạt động điện của não tương tự như khi ngủ.

Có lẽ là vì khi nhắm mắt, bạn tắt đi các giác quan về thị giác, ngăn cách một phần các tác nhân kích thích từ bên ngoài, kết hợp với thở sâu và để não thư giãn, có thể giảm căng thẳng, hạ huyết áp và nhịp tim, mở chế độ nghỉ ngơi cho cơ thể.

Nếu thực sự không ngủ được vào buổi trưa, thì chỉ cần nhắm mắt, để tâm trí thả trôi, cũng là một trạng thái nghỉ ngơi tích cực.