Từ vùng biên viễn Trường Tiểu học Trung Lý 1 dệt câu chuyện đẹp về giáo dục
2025/11/18 15:30
GD&TĐ - Ở địa bàn biên giới, có đến 7 điểm trường lẻ muôn vàn khó khăn, nhưng Trường Tiểu học Trung Lý 1 (Thanh Hóa) đã đạt nhiều thành quả đáng khích lệ.
Năm học 2025-2026 là năm bản lề, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong việc thực hiện các Nghị quyết của Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục. Trong bối cảnh ấy, Trường Tiểu học Trung Lý 1 (xã Trung Lý, tỉnh Thanh Hóa) đang đứng trước nhiều cơ hội đồng thời phải đối mặt với không ít khó khăn.
Với đặc thù là xã biên giới gồm 15 bản, nơi cư trú của 5 dân tộc anh em (Kinh, Thái, Dao, Mường, Mông), nhà trường đã chủ động xây dựng các giải pháp thiết thực nhằm duy trì và nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, giữ vững danh hiệu trường chuẩn quốc gia, phát triển đội ngũ giáo viên, đồng thời chuẩn bị các điều kiện để triển khai hiệu quả chương trình giáo dục phổ thông mới.
Thách thức từ miền biên viễn
Trường Tiểu học Trung Lý 1 quản lý 8 bản, trong đó có 7 điểm trường lẻ, cách điểm trường trung tâm tại Bản Táo trung bình 6 km. Khoảng cách địa lý và điều kiện giao thông khó khăn là những trở ngại lớn trong việc duy trì sĩ số và chất lượng giáo dục đồng đều. Bên cạnh đó, sự đa dạng về dân tộc và văn hóa cũng đòi hỏi nhà trường phải có phương pháp giáo dục linh hoạt, phù hợp với đặc điểm từng cộng đồng.
Hiệu trưởng Ngô Thị Lan chia sẻ: “Việc quản lý các điểm trường lẻ với điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu thốn và đời sống kinh tế của một số gia đình chưa ổn định là thách thức lớn. Tuy nhiên, tập thể cán bộ, giáo viên của trường luôn nỗ lực, chủ động tìm giải pháp để học sinh ở mọi điểm trường đều được quan tâm và hỗ trợ đầy đủ”.
Trường Tiểu học Trung Lý 1 trao thưởng cho học sinh trong lễ bế giảng năm học 2024-2025. Ảnh: NTCC
Những vấn đề khó khăn của nhà trường, như: biến động dân cư, đời sống kinh tế còn khó khăn và cơ sở vật chất hạn chế. Nhiều học sinh chuyển đi hoặc nhập cư thường xuyên, ảnh hưởng trực tiếp đến việc ổn định sĩ số. Một số phụ huynh chưa thực sự quan tâm hoặc chưa có điều kiện hỗ trợ con em học tập, nhiều trường hợp phó mặc hoàn toàn việc học cho nhà trường.
Về cơ sở vật chất, nhiều điểm trường lẻ chưa có phòng máy tính; tại khu trung tâm, 13 máy tính hiện có không đủ cho học sinh, nhiều máy hỏng nhưng kinh phí sửa chữa còn hạn chế. Hệ thống tivi phục vụ giảng dạy trình chiếu chưa đầy đủ, gây khó khăn trong triển khai chương trình giáo dục phổ thông 2018. Những điều kiện này đòi hỏi sự sáng tạo, linh hoạt trong phương pháp dạy học, đồng thời khuyến khích giáo viên áp dụng các hình thức giảng dạy tích cực và tận dụng tối đa nguồn lực sẵn có.
Dù vậy, tập thể cán bộ, giáo viên Trường Tiểu học Trung Lý 1 luôn thể hiện tinh thần đoàn kết và tâm huyết với nghề. Nhà trường đã đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 từ năm 2017 và được công nhận lại lần thứ hai vào tháng 11/2023, tạo nền tảng vững chắc để bước vào năm học 2025-2026. Đây là niềm tự hào đồng thời là động lực để tập thể sư phạm tiếp tục phấn đấu, giữ vững uy tín và chất lượng giáo dục của nhà trường.
Đoàn đại biểu Trường Tiểu học Trung Lý 1 tham dự Đại hội Đảng bộ xã Trung Lý. Ảnh: NTCC
Kết thúc năm học 2024-2025, nhà trường duy trì sĩ số 522 học sinh, chia làm 27 lớp, tỷ lệ huy động trẻ 6 tuổi vào lớp 1 đạt 100%. Chất lượng giáo dục được duy trì ổn định với 99% học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập, trong đó 29,1% đạt hoàn thành tốt và xuất sắc; 100% học sinh lớp 5 hoàn thành chương trình Tiểu học. Công tác bán trú được tổ chức tốt cho 86 học sinh, tạo điều kiện cho các em ở điểm lẻ học tập ổn định từ thứ Hai đến thứ Sáu. Đây là một trong những điểm sáng nổi bật, góp phần giảm tình trạng bỏ học ở các bản xa và đồng thời tạo môi trường học tập an toàn, thuận lợi cho trẻ.
Hướng tới chất lượng và đội ngũ vững mạnh
Bước vào năm học mới, Trường Tiểu học Trung Lý 1 xác định mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, phát triển đội ngũ giáo viên và ứng dụng chuyển đổi số, đồng thời đảm bảo công tác bán trú và chính sách hỗ trợ học sinh.
Theo bà Ngô Thị Lan, “Năm học này, chúng tôi đặt mục tiêu tăng tỷ lệ học sinh hoàn thành tốt trở lên so với năm trước, tập trung vào các lớp ghép và điểm trường lẻ. Chúng tôi sẽ triển khai dạy học phân hóa, tăng cường phụ đạo buổi hai, tổ chức các câu lạc bộ, hội thi ‘Vở sạch chữ đẹp’ và giáo dục STEM. Tất cả nhằm tạo điều kiện để học sinh phát triển toàn diện”.
Nhà trường cũng chú trọng phát triển đội ngũ, tổ chức các buổi thao giảng, thi giáo viên giỏi cấp trường, tăng cường sinh hoạt chuyên môn để nâng cao năng lực, đáp ứng yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018. Qua đó, giáo viên được tiếp cận những phương pháp sư phạm hiện đại, trao đổi kinh nghiệm và giải pháp dạy học hiệu quả, từ đó nâng cao chất lượng giảng dạy ở từng lớp và từng điểm trường lẻ.
Cô và trò Trường Tiểu học Trung Lý 1 trong giờ học. Ảnh: NTCC
“Dù còn nhiều khó khăn về thiết bị, chúng tôi vẫn quyết tâm đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng tài nguyên số và rèn luyện kỹ năng số an toàn cho học sinh. Mục tiêu là xây dựng môi trường học tập tương tác, linh hoạt và hiệu quả,” bà Ngô Thị Lan nhấn mạnh. Nhà trường còn khuyến khích học sinh tham gia các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm sáng tạo, phát triển năng lực tư duy và kỹ năng mềm, giúp các em tự tin hơn trong học tập và cuộc sống.
Công tác bán trú và đảm bảo chính sách cho học sinh cũng được nhà trường đặc biệt quan tâm. Dự kiến năm học 2025-2026 có 104 học sinh hưởng chế độ theo Nghị định 66/2025/NĐ-CP, trong đó 96 em ở bán trú. Việc tổ chức các hoạt động ngoài giờ, chăm lo đời sống học sinh, duy trì sĩ số và chất lượng giáo dục được coi là nhiệm vụ then chốt. Nhà trường đã xây dựng các quy trình quản lý chặt chẽ, phối hợp với phụ huynh để theo dõi tình hình học tập, sức khỏe và sinh hoạt của học sinh, đảm bảo môi trường học tập an toàn và thân thiện.
Học sinh điểm lẻ của Trường Tiểu học Trung Lý 1 học môn Tin học. Ảnh: Thế Lượng
Để hoàn thành các mục tiêu đề ra, Trường Tiểu học Trung Lý 1 tích cực huy động xã hội hóa, sửa chữa sân nền, hàng rào khu bán trú, đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương hỗ trợ thêm cơ sở vật chất, bao gồm: 65 bộ bàn ghế học sinh, 20 màn hình Tivi, 20 giường tầng, 5 tấn xi măng và 3–5 bộ máy tính. Đây là những bước chuẩn bị quan trọng, giúp nhà trường từng bước cải thiện điều kiện học tập, đáp ứng yêu cầu đổi mới chương trình giáo dục phổ thông và nâng cao chất lượng dạy học.
Với quyết tâm cao của tập thể sư phạm và sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, Trường Tiểu học Trung Lý 1 đang nỗ lực vượt qua mọi khó khăn, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học 2025-2026, góp phần vào sự nghiệp đổi mới giáo dục tại vùng biên giới Mường Lát. “Mỗi thành công của học sinh là động lực để chúng tôi tiếp tục nỗ lực,” bà Ngô Thị Lan chia sẻ. “Chúng tôi mong muốn xây dựng một môi trường giáo dục đồng đều, sáng tạo và bền vững cho các thế hệ học sinh tương lai”.
Niềm hạnh phúc của cô và trò ở Trường Tiểu học Trung Lý 1. Ảnh: NTCC
Những nỗ lực của Trường Tiểu học Trung Lý 1 không chỉ là câu chuyện về vượt khó ở một ngôi trường vùng biên, mà còn là minh chứng sống động cho tinh thần đổi mới giáo dục, khát vọng nâng cao chất lượng đào tạo, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của học sinh, góp phần thu hẹp khoảng cách về cơ hội học tập giữa các vùng miền, và nâng cao vị thế của giáo dục biên giới trong bản đồ giáo dục quốc gia.
“Trường Tiểu học Trung Lý 1 quản lý 8 bản với 7 điểm trường lẻ, sĩ số 522 học sinh, 100% trẻ 6 tuổi vào lớp 1 và 99% học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập. Năm học 2025-2026, nhà trường tập trung nâng chất lượng giáo dục toàn diện, đặc biệt tại các lớp ghép và điểm lẻ, tăng cường phụ đạo, câu lạc bộ, hội thi ‘Vở sạch chữ đẹp’ và giáo dục STEM. Mỗi thành công của học sinh là động lực để chúng tôi tiếp tục nỗ lực, xây dựng môi trường học tập đồng đều, sáng tạo và bền vững, nuôi dưỡng những thế hệ học sinh tự tin và toàn diện cho tương lai”, Hiệu trưởng Ngô Thị Lan chia sẻ.
Trường Tiểu học Trung Lý 1, tỉnh Thanh Hóa. Ảnh: NTCC
Năm học 2025-2026 là năm bản lề, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong việc thực hiện các Nghị quyết của Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục. Trong bối cảnh ấy, Trường Tiểu học Trung Lý 1 (xã Trung Lý, tỉnh Thanh Hóa) đang đứng trước nhiều cơ hội đồng thời phải đối mặt với không ít khó khăn.
Với đặc thù là xã biên giới gồm 15 bản, nơi cư trú của 5 dân tộc anh em (Kinh, Thái, Dao, Mường, Mông), nhà trường đã chủ động xây dựng các giải pháp thiết thực nhằm duy trì và nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, giữ vững danh hiệu trường chuẩn quốc gia, phát triển đội ngũ giáo viên, đồng thời chuẩn bị các điều kiện để triển khai hiệu quả chương trình giáo dục phổ thông mới.
Thách thức từ miền biên viễn
Trường Tiểu học Trung Lý 1 quản lý 8 bản, trong đó có 7 điểm trường lẻ, cách điểm trường trung tâm tại Bản Táo trung bình 6 km. Khoảng cách địa lý và điều kiện giao thông khó khăn là những trở ngại lớn trong việc duy trì sĩ số và chất lượng giáo dục đồng đều. Bên cạnh đó, sự đa dạng về dân tộc và văn hóa cũng đòi hỏi nhà trường phải có phương pháp giáo dục linh hoạt, phù hợp với đặc điểm từng cộng đồng.
Hiệu trưởng Ngô Thị Lan chia sẻ: “Việc quản lý các điểm trường lẻ với điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu thốn và đời sống kinh tế của một số gia đình chưa ổn định là thách thức lớn. Tuy nhiên, tập thể cán bộ, giáo viên của trường luôn nỗ lực, chủ động tìm giải pháp để học sinh ở mọi điểm trường đều được quan tâm và hỗ trợ đầy đủ”.
Trường Tiểu học Trung Lý 1 trao thưởng cho học sinh trong lễ bế giảng năm học 2024-2025. Ảnh: NTCC
Những vấn đề khó khăn của nhà trường, như: biến động dân cư, đời sống kinh tế còn khó khăn và cơ sở vật chất hạn chế. Nhiều học sinh chuyển đi hoặc nhập cư thường xuyên, ảnh hưởng trực tiếp đến việc ổn định sĩ số. Một số phụ huynh chưa thực sự quan tâm hoặc chưa có điều kiện hỗ trợ con em học tập, nhiều trường hợp phó mặc hoàn toàn việc học cho nhà trường.
Về cơ sở vật chất, nhiều điểm trường lẻ chưa có phòng máy tính; tại khu trung tâm, 13 máy tính hiện có không đủ cho học sinh, nhiều máy hỏng nhưng kinh phí sửa chữa còn hạn chế. Hệ thống tivi phục vụ giảng dạy trình chiếu chưa đầy đủ, gây khó khăn trong triển khai chương trình giáo dục phổ thông 2018. Những điều kiện này đòi hỏi sự sáng tạo, linh hoạt trong phương pháp dạy học, đồng thời khuyến khích giáo viên áp dụng các hình thức giảng dạy tích cực và tận dụng tối đa nguồn lực sẵn có.
Dù vậy, tập thể cán bộ, giáo viên Trường Tiểu học Trung Lý 1 luôn thể hiện tinh thần đoàn kết và tâm huyết với nghề. Nhà trường đã đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 từ năm 2017 và được công nhận lại lần thứ hai vào tháng 11/2023, tạo nền tảng vững chắc để bước vào năm học 2025-2026. Đây là niềm tự hào đồng thời là động lực để tập thể sư phạm tiếp tục phấn đấu, giữ vững uy tín và chất lượng giáo dục của nhà trường.
Đoàn đại biểu Trường Tiểu học Trung Lý 1 tham dự Đại hội Đảng bộ xã Trung Lý. Ảnh: NTCC
Kết thúc năm học 2024-2025, nhà trường duy trì sĩ số 522 học sinh, chia làm 27 lớp, tỷ lệ huy động trẻ 6 tuổi vào lớp 1 đạt 100%. Chất lượng giáo dục được duy trì ổn định với 99% học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập, trong đó 29,1% đạt hoàn thành tốt và xuất sắc; 100% học sinh lớp 5 hoàn thành chương trình Tiểu học. Công tác bán trú được tổ chức tốt cho 86 học sinh, tạo điều kiện cho các em ở điểm lẻ học tập ổn định từ thứ Hai đến thứ Sáu. Đây là một trong những điểm sáng nổi bật, góp phần giảm tình trạng bỏ học ở các bản xa và đồng thời tạo môi trường học tập an toàn, thuận lợi cho trẻ.
Hướng tới chất lượng và đội ngũ vững mạnh
Bước vào năm học mới, Trường Tiểu học Trung Lý 1 xác định mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, phát triển đội ngũ giáo viên và ứng dụng chuyển đổi số, đồng thời đảm bảo công tác bán trú và chính sách hỗ trợ học sinh.
Theo bà Ngô Thị Lan, “Năm học này, chúng tôi đặt mục tiêu tăng tỷ lệ học sinh hoàn thành tốt trở lên so với năm trước, tập trung vào các lớp ghép và điểm trường lẻ. Chúng tôi sẽ triển khai dạy học phân hóa, tăng cường phụ đạo buổi hai, tổ chức các câu lạc bộ, hội thi ‘Vở sạch chữ đẹp’ và giáo dục STEM. Tất cả nhằm tạo điều kiện để học sinh phát triển toàn diện”.
Nhà trường cũng chú trọng phát triển đội ngũ, tổ chức các buổi thao giảng, thi giáo viên giỏi cấp trường, tăng cường sinh hoạt chuyên môn để nâng cao năng lực, đáp ứng yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018. Qua đó, giáo viên được tiếp cận những phương pháp sư phạm hiện đại, trao đổi kinh nghiệm và giải pháp dạy học hiệu quả, từ đó nâng cao chất lượng giảng dạy ở từng lớp và từng điểm trường lẻ.
Cô và trò Trường Tiểu học Trung Lý 1 trong giờ học. Ảnh: NTCC
“Dù còn nhiều khó khăn về thiết bị, chúng tôi vẫn quyết tâm đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng tài nguyên số và rèn luyện kỹ năng số an toàn cho học sinh. Mục tiêu là xây dựng môi trường học tập tương tác, linh hoạt và hiệu quả,” bà Ngô Thị Lan nhấn mạnh. Nhà trường còn khuyến khích học sinh tham gia các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm sáng tạo, phát triển năng lực tư duy và kỹ năng mềm, giúp các em tự tin hơn trong học tập và cuộc sống.
Công tác bán trú và đảm bảo chính sách cho học sinh cũng được nhà trường đặc biệt quan tâm. Dự kiến năm học 2025-2026 có 104 học sinh hưởng chế độ theo Nghị định 66/2025/NĐ-CP, trong đó 96 em ở bán trú. Việc tổ chức các hoạt động ngoài giờ, chăm lo đời sống học sinh, duy trì sĩ số và chất lượng giáo dục được coi là nhiệm vụ then chốt. Nhà trường đã xây dựng các quy trình quản lý chặt chẽ, phối hợp với phụ huynh để theo dõi tình hình học tập, sức khỏe và sinh hoạt của học sinh, đảm bảo môi trường học tập an toàn và thân thiện.
Học sinh điểm lẻ của Trường Tiểu học Trung Lý 1 học môn Tin học. Ảnh: Thế Lượng
Để hoàn thành các mục tiêu đề ra, Trường Tiểu học Trung Lý 1 tích cực huy động xã hội hóa, sửa chữa sân nền, hàng rào khu bán trú, đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương hỗ trợ thêm cơ sở vật chất, bao gồm: 65 bộ bàn ghế học sinh, 20 màn hình Tivi, 20 giường tầng, 5 tấn xi măng và 3–5 bộ máy tính. Đây là những bước chuẩn bị quan trọng, giúp nhà trường từng bước cải thiện điều kiện học tập, đáp ứng yêu cầu đổi mới chương trình giáo dục phổ thông và nâng cao chất lượng dạy học.
Với quyết tâm cao của tập thể sư phạm và sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, Trường Tiểu học Trung Lý 1 đang nỗ lực vượt qua mọi khó khăn, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học 2025-2026, góp phần vào sự nghiệp đổi mới giáo dục tại vùng biên giới Mường Lát. “Mỗi thành công của học sinh là động lực để chúng tôi tiếp tục nỗ lực,” bà Ngô Thị Lan chia sẻ. “Chúng tôi mong muốn xây dựng một môi trường giáo dục đồng đều, sáng tạo và bền vững cho các thế hệ học sinh tương lai”.
Niềm hạnh phúc của cô và trò ở Trường Tiểu học Trung Lý 1. Ảnh: NTCC
Những nỗ lực của Trường Tiểu học Trung Lý 1 không chỉ là câu chuyện về vượt khó ở một ngôi trường vùng biên, mà còn là minh chứng sống động cho tinh thần đổi mới giáo dục, khát vọng nâng cao chất lượng đào tạo, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của học sinh, góp phần thu hẹp khoảng cách về cơ hội học tập giữa các vùng miền, và nâng cao vị thế của giáo dục biên giới trong bản đồ giáo dục quốc gia.
“Trường Tiểu học Trung Lý 1 quản lý 8 bản với 7 điểm trường lẻ, sĩ số 522 học sinh, 100% trẻ 6 tuổi vào lớp 1 và 99% học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập. Năm học 2025-2026, nhà trường tập trung nâng chất lượng giáo dục toàn diện, đặc biệt tại các lớp ghép và điểm lẻ, tăng cường phụ đạo, câu lạc bộ, hội thi ‘Vở sạch chữ đẹp’ và giáo dục STEM. Mỗi thành công của học sinh là động lực để chúng tôi tiếp tục nỗ lực, xây dựng môi trường học tập đồng đều, sáng tạo và bền vững, nuôi dưỡng những thế hệ học sinh tự tin và toàn diện cho tương lai”, Hiệu trưởng Ngô Thị Lan chia sẻ.
