Giảng dạy bằng tiếng Mông giúp học sinh vùng biên dễ dàng tiếp cận tri thức

Giáo viên vùng biên chủ động học tập

Theo Sở GD&ĐT Tuyên Quang, việc triển khai dạy học tiếng Mông nhằm góp phần bảo tồn, phát huy tiếng nói, chữ viết và bản sắc văn hóa dân tộc Mông.

Việc dạy tiếng Mông tạo điều kiện để học sinh được học tiếng mẹ đẻ, phát triển ngôn ngữ thứ nhất, qua đó hỗ trợ quá trình học tiếng Việt và các môn học khác.

12 xã biên giới triển khai thí điểm gồm: Minh Tân, Phố Bảng, Sơn Vĩ, Pà Vầy Sủ, Tùng Vài, Nghĩa Thuận, Thắng Mố, Sà Phìn, Cán Tỷ, Lũng Cú, Lao Chải và Đồng Văn.

Các giáo viên chủ động học tập trong việc dạy tiếng Mông.

Để chuẩn bị đội ngũ, Sở GD&ĐT phối hợp với Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại Hà Giang và UBND 12 xã lựa chọn, cử 100 cán bộ quản lý, giáo viên là người dân tộc Mông hoặc biết nói, giao tiếp bằng tiếng Mông tham gia khóa đào tạo, cấp chứng chỉ về dạy học tiếng Mông.

Theo kế hoạch, chương trình đào tạo gồm 650 tiết, thực hiện theo Chương trình khung đào tạo giáo viên dạy tiếng dân tộc thiểu số được ban hành tại Quyết định số 02/2006/QĐ-BGDĐT.

Nội dung đào tạo hướng tới chuẩn hóa năng lực tiếng Mông, kiến thức văn hóa dân tộc và nghiệp vụ dạy học. Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng để hình thành đội ngũ giáo viên đáp ứng yêu cầu triển khai chương trình tại các cơ sở giáo dục vùng biên giới.

Theo Sở GD&ĐT Tuyên Quang, trong quá trình triển khai khóa đào tạo, các cán bộ quản lý, giáo viên tham gia học tập nghiêm túc, bảo đảm yêu cầu về thời gian và tiến độ.

Nhiều giáo viên đến từ các xã biên giới, địa bàn xa, điều kiện đi lại còn khó khăn, đã chủ động sắp xếp công việc để về Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại Hà Giang học tập trung.

Tại khóa học, giáo viên tích cực trao đổi với giảng viên, tham gia các hoạt động thực hành, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm, những khó khăn và yêu cầu thực tế trong quá trình dạy học tại cơ sở.

Việc lựa chọn giáo viên là người Mông hoặc biết sử dụng tiếng Mông được kỳ vọng tạo thuận lợi trong triển khai dạy học. Bởi ngoài khả năng ngôn ngữ, đội ngũ này có lợi thế am hiểu văn hóa, phong tục và đời sống của cộng đồng dân tộc Mông.

Từ đó, việc dạy tiếng Mông không chỉ hướng tới truyền đạt kiến thức ngôn ngữ mà còn góp phần giúp học sinh hiểu, trân trọng và gìn giữ các giá trị văn hóa của dân tộc mình.

Tạo nền tảng học tập cho học sinh vùng biên

Trong giáo dục học sinh dân tộc thiểu số, ngôn ngữ có vai trò đặc biệt quan trọng. Với nhiều trẻ em vùng cao, tiếng mẹ đẻ là ngôn ngữ đầu tiên được sử dụng trong gia đình và cộng đồng.

Việc giữ tiếng mẹ đẻ giúp học sinh vùng biên dễ dàng hơn với việc tiếp cận kiến thức.

Việc tạo điều kiện để học sinh tiếp tục phát triển ngôn ngữ này trong môi trường giáo dục có thể trở thành điểm tựa để các em phát triển năng lực tiếng Việt.

Theo hướng tiếp cận này, dạy tiếng Mông trong nhà trường vừa góp phần bảo tồn ngôn ngữ dân tộc, vừa có ý nghĩa hỗ trợ quá trình học tập của học sinh.

Đặc biệt, tại các xã biên giới, nơi điều kiện kinh tế - xã hội và giáo dục còn nhiều khó khăn, việc xây dựng đội ngũ giáo viên tại chỗ có ý nghĩa thiết thực. Giáo viên am hiểu địa bàn, ngôn ngữ và văn hóa học sinh sẽ thuận lợi hơn trong tổ chức các hoạt động giáo dục phù hợp với đặc điểm của từng cộng đồng.

Việc chuẩn bị 100 cán bộ quản lý, giáo viên qua đào tạo bài bản cũng cho thấy sự chủ động của ngành Giáo dục Tuyên Quang trước khi triển khai chương trình trong năm học mới.

Từ những lớp học tiếng Mông, ngành Giáo dục kỳ vọng học sinh dân tộc Mông được tiếp cận giáo dục trong môi trường gần gũi hơn với ngôn ngữ và văn hóa của mình; đồng thời từng bước nâng cao năng lực tiếng Việt, tạo nền tảng để học tập tốt hơn.

Đây là một trong những hướng đi góp phần thực hiện mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục vùng dân tộc thiểu số, miền núi, gắn phát triển giáo dục với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.